કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો અત્યારે 8મા પગાર પંચ (8th Pay Commission) ની આતુરતાથી રાહ જોઈ રહ્યા છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આ નવું પગાર પંચ લાગુ થવાથી કર્મચારીઓના પગારમાં 34% સુધીનો મોટો ઉછાળો આવી શકે છે. ખાસ કરીને 'ફિટમેન્ટ ફેક્ટર', પગાર પંચ ક્યારે લાગુ થશે અને અગાઉના બાકી નીકળતા નાણાં (એરિયર્સ) કેટલા મળશે, તે અંગે લોકોમાં ભારે ચર્ચા છે. ચાલો આ આખા મામલાને એકદમ સરળ ભાષામાં સમજીએ કે આ પગાર પંચનો અમલ થવાથી તમારા ખિસ્સામાં કેટલો આર્થિક ફાયદો થશે.
કમિશન કઈ બાબતોને ધ્યાનમાં રાખશે?
8મું પગાર પંચ પોતાના નિર્ણયો અને ભલામણો નક્કી કરતા પહેલા કેટલીક મહત્વની બાબતો પર વિચાર કરશે. જેમાં દેશની હાલની આર્થિક સ્થિતિ, સરકારી યોજનાઓ માટે જરૂરી ફંડ અને પેન્શન પાછળ થતો ખર્ચ મુખ્ય છે. આ ઉપરાંત, આ નવા પગાર વધારાની અસર અલગ-અલગ રાજ્યોની આર્થિક સ્થિતિ પર કેવી પડશે તેનું પણ મૂલ્યાંકન કરવામાં આવશે. સાથે જ, સરકારી કર્મચારીઓના હાલના પગાર, કામકાજની પરિસ્થિતિઓ અને તેમને મળતી સુવિધાઓની સરખામણી કરીને એક યોગ્ય નિર્ણય લેવામાં આવશે.
પગાર વધારો 'ફિટમેન્ટ ફેક્ટર' પર નિર્ભર
8મા પગાર પંચમાં તમારો પગાર કેટલો વધશે, તેનો સીધો આધાર 'ફિટમેન્ટ ફેક્ટર' પર રહેલો છે. ચાલો અલગ-અલગ ગણતરી સમજીએ:
જો ફિટમેન્ટ ફેક્ટર 2.57 રહે: તો મૂળ (બેઝિક) પગારમાં 30 થી 34 ટકાનો વધારો થઈ શકે છે. આ ગણતરી મુજબ પગારની રેન્જ ₹46,260 થી લઈને ₹642,500 સુધી પહોંચી શકે છે.
જો ફિટમેન્ટ ફેક્ટર 3.0 થાય: તો સરકાર તરફથી મળતો પગાર ₹54,000 થી ₹750,000 ની વચ્ચે થઈ શકે છે.
જો ફિટમેન્ટ ફેક્ટર 3.25 થાય: તો પગારની રેન્જ ₹58,500 થી લઈને ₹812,500 સુધી પહોંચી શકે છે.
સ્વાભાવિક છે કે ફિટમેન્ટ ફેક્ટર જેટલું ઊંચું હશે, કર્મચારીઓને એટલો જ વધુ આર્થિક લાભ મળશે.
આ નવું પગાર પંચ ક્યારે લાગુ થશે?
જો આપણે ભૂતકાળના પગાર પંચના રેકોર્ડ જોઈએ તો, નવા પગાર પંચનો અમલ થવામાં થોડો સમય લાગતો હોય છે. ઉદાહરણ તરીકે:
7મા પગાર પંચને લાગુ થવામાં લગભગ 2.5 વર્ષ લાગ્યા હતા.
6મા પગાર પંચને 2 વર્ષનો સમય લાગ્યો હતો.
5મા પગાર પંચને 3.5 વર્ષનો સમય લાગ્યો હતો.
તેથી, 8મા પગાર પંચના અમલ માટે પણ પ્રક્રિયાગત રીતે થોડો સમય લાગી શકે છે.
એરિયર્સ (બાકી વેતન) કેટલું મળી શકે?
જો 8મા પગાર પંચના અમલીકરણમાં મોડું થાય છે, તો કર્મચારીઓને તે સમયગાળાનું એરિયર્સ (બાકી વેતન) ચૂકવવામાં આવશે. એક અંદાજ મુજબ, નીચલા સ્તરના કર્મચારીઓને ₹3 લાખથી વધુ રકમ એરિયર્સ તરીકે મળી શકે છે. જ્યારે લેવલ 5 ના કર્મચારીઓને ₹9 લાખથી પણ વધુની રકમ બાકી વેતન તરીકે મળવાની પૂરેપૂરી શક્યતા છે.