Supreme Court on EPFO: દેશના લાખો પ્રાઈવેટ સેક્ટરના કર્મચારીઓ માટે સોમવારનો દિવસ નવી આશા લઈને આવ્યો છે. કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ (EPF) માં પગાર મર્યાદા વધારવા મુદ્દે સુપ્રીમ કોર્ટ (Supreme Court) એ મોટો હુકમ કર્યો છે. કોર્ટે કેન્દ્ર સરકારને આદેશ આપ્યો છે કે તેઓ EPF સ્કીમ હેઠળ પગાર મર્યાદા (Wage Ceiling) વધારવા અંગે આગામી 4 મહિનામાં નિર્ણય લે.

Continues below advertisement

ઉલ્લેખનીય છે કે હાલમાં આ મર્યાદા ₹15,000 છે, જે છેલ્લા 11 વર્ષથી યથાવત છે. આ નિર્ણયથી એવા લાખો કર્મચારીઓને ફાયદો થઈ શકે છે જેઓ પગાર ધોરણ ઊંચું હોવાને કારણે PF ના લાભથી વંચિત રહી જાય છે.

શું છે સુપ્રીમ કોર્ટનો આદેશ?

Continues below advertisement

જસ્ટિસ જે.કે. મહેશ્વરી અને જસ્ટિસ એ.એસ. ચાંદુરકરની બેન્ચે સામાજિક કાર્યકર્તા નવીન પ્રકાશ નૌટિયાલ દ્વારા દાખલ કરાયેલી અરજી પર સુનાવણી કરતા આ મહત્વનો ચુકાદો આપ્યો છે.

  • કોર્ટે અરજદારને કહ્યું છે કે તેઓ આગામી 2 અઠવાડિયામાં સરકાર સમક્ષ પોતાની રજૂઆત કરે.

  • કેન્દ્ર સરકારને આદેશ અપાયો છે કે રજૂઆત મળ્યાના 4 મહિનાની અંદર પગાર મર્યાદા વધારવા પર વિચાર કરી નિર્ણય લેવો.

₹15,000 ની મર્યાદાથી શું સમસ્યા છે?

કોર્ટમાં દલીલ કરવામાં આવી હતી કે હાલની ₹15,000 ની વેતન મર્યાદા (Wage Ceiling) અત્યારના સમય પ્રમાણે ખૂબ ઓછી છે.

  1. લઘુત્તમ વેતન કરતા ઓછી: દેશના ઘણા રાજ્યોમાં લઘુત્તમ વેતન (Minimum Wage) પણ ₹15,000 કરતા વધારે છે.

  2. સામાજિક સુરક્ષા: જે કર્મચારીઓનો બેઝિક પગાર ₹15,000 થી સહેજ પણ વધુ હોય, તેઓ ફરજિયાત EPF કવરેજમાંથી બહાર નીકળી જાય છે.

  3. 11 વર્ષનો ગાળો: છેલ્લે 2014 માં આ મર્યાદા ₹6,500 થી વધારીને ₹15,000 કરવામાં આવી હતી. ત્યારથી લઈને અત્યાર સુધી મોંઘવારી (Inflation) અને માથાદીઠ આવકમાં મોટો વધારો થયો છે, પણ લિમિટ ત્યાં જ છે.

સરકાર અને EPFO નું વલણ

અરજીમાં એવો દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે છેલ્લા 70 વર્ષમાં વેતન મર્યાદા નક્કી કરવાની પદ્ધતિ મનસ્વી રહી છે. ક્યારેક 13-14 વર્ષ સુધી કોઈ સુધારો થતો નથી.

  • મહત્વનું છે કે વર્ષ 2022 માં EPFO ની એક ઉચ્ચ સ્તરીય સમિતિએ પણ પગાર મર્યાદા વધારીને ₹21,000 કરવાની ભલામણ કરી હતી.

  • સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઓફ ટ્રસ્ટીઝ (CBT) એ તેને લીલી ઝંડી આપી દીધી હતી, પરંતુ નાણા મંત્રાલય અને કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા હજુ સુધી તેનો અમલ કરવામાં આવ્યો નથી.

હવે શું થશે?

સુપ્રીમ કોર્ટના આ આદેશ બાદ હવે દડો સરકારની કોર્ટમાં છે. જો સરકાર આગામી 4 મહિનામાં મર્યાદા વધારીને ₹21,000 કે તેથી વધુ કરે છે, તો:

  • લાખો નવા કર્મચારીઓ PF અને Pension ના દાયરામાં આવશે.

  • કર્મચારીઓની નિવૃત્તિ માટેની બચતમાં મોટો વધારો થશે.

  • કંપનીઓ પર PF યોગદાનનો બોજ વધી શકે છે, પરંતુ કર્મચારીઓને લાંબા ગાળે ફાયદો થશે.