મિડલ ઈસ્ટમાં ચાલી રહેલા તણાવને કારણે ક્રૂડ ઓઈલના સપ્લાયની ચિંતા અને આયાત ખર્ચમાં વધારો થવાને કારણે ભારતમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ વધી રહ્યા છે.
પેટ્રોલમાં બરાબર 87 પૈસાનો જ વધારો કેમ? ઓઈલ કંપનીઓની આ ગુપ્ત રણનીતિ જાણી ચોંકી જશો!
છેલ્લા 10 દિવસમાં ઈંધણના ભાવમાં ત્રીજી વાર વધારો; જાણો કેમ ઓઈલ કંપનીઓ એકસાથે 5 કે 10 રૂપિયા વધારવાને બદલે થોડા-થોડા પૈસા જ વધારે છે.

- ઈંધણના ભાવમાં વધારો, પેટ્રોલ-ડીઝલ મોંઘા થયા.
- મોંઘવારી ટાળવા કંપનીઓ ધીમે ધીમે ભાવ વધારે.
- વૈશ્વિક તણાવ અને આયાત ખર્ચથી ભાવ પર અસર.
- રોજબરોજ ભાવ નક્કી કરતી સિસ્ટમથી ચોક્કસ પૈસા વધે.
petrol price hike: મિડલ ઈસ્ટમાં ચાલી રહેલા તણાવ અને ગ્લોબલ માર્કેટમાં ક્રૂડ ઓઈલના સપ્લાયની આશંકા વચ્ચે, ભારતમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવમાં ફરી એકવાર ભડકો જોવા મળ્યો છે. છેલ્લા 10 જ દિવસમાં ઈંધણના ભાવમાં આ ત્રીજો વધારો છે. આ વખતે પેટ્રોલમાં 87 પૈસા અને ડીઝલમાં 91 પૈસાનો વધારો ઝીંકવામાં આવ્યો છે. પરંતુ, શું તમે એ નોંધ્યું છે કે છેલ્લા બે વખતથી પેટ્રોલમાં બરાબર 87 પૈસાનો જ વધારો કેમ થઈ રહ્યો છે? શા માટે ઓઈલ કંપનીઓ એકસાથે મોટો વધારો નથી કરતી? ચાલો આજે આ આંકડા પાછળનું સાચું કારણ અને ગણિત એકદમ સરળ ભાષામાં સમજીએ.
મોંઘવારીનો અચાનક આંચકો ટાળવાનો પ્રયાસ
ઓઈલ કંપનીઓ બજારમાં ખૂબ જ સમજી-વિચારીને રણનીતિ અપનાવે છે. જો કંપનીઓ રાતોરાત પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવમાં 5 કે 10 રૂપિયાનો તોતિંગ વધારો કરી દે, તો દેશભરમાં ટ્રાન્સપોર્ટેશનનો (માલસામાનની હેરફેરનો) ખર્ચ અચાનક જ આસમાને પહોંચી જાય. આની સીધી અસર શાકભાજી, અનાજ-કરિયાણું અને રોજબરોજની જરૂરી ચીજવસ્તુઓના ભાવ પર પડે, જેનાથી બજારમાં ભયંકર મોંઘવારી ફાટી નીકળે. લોકોમાં ગભરાટ ન ફેલાય અને જનતાના ભારે વિરોધથી બચી શકાય, તે માટે જ કંપનીઓ એકસાથે ભાવ વધારવાને બદલે ધીમે-ધીમે થોડા પૈસાનો જ વધારો કરે છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલ મોંઘું થવું
મિડલ ઈસ્ટના દેશોમાં અત્યારે જે રીતે યુદ્ધ જેવી સ્થિતિ અને તણાવ છે, તેનાથી દુનિયાભરમાં ક્રૂડ ઓઈલના સપ્લાય પર મોટું જોખમ ઊભું થયું છે. આપણો દેશ પોતાની જરૂરિયાતનું મોટાભાગનું ક્રૂડ ઓઈલ વિદેશથી આયાત કરે છે. આથી, આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં તેલના ભાવ જરા પણ વધે, તો તેની સીધી અસર આપણા ખિસ્સા પર પડે છે. આયાતનો ખર્ચ વધવાથી ભારતીય ઓઈલ કંપનીઓ પર આર્થિક દબાણ વધ્યું છે, અને આ નુકસાનની ભરપાઈ કરવા માટે તેઓ ગણતરીપૂર્વક ધીમે-ધીમે ભાવ વધારી રહી છે.
આ પણ વાંચોઃ પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવવધારાના ટેન્શન વચ્ચે ખરીદો આ 5 બેસ્ટ CNG કાર, આપશે બમ્પર માઇલેજ
રોજેરોજ ભાવ નક્કી કરવાની સિસ્ટમ (ડાયનેમિક પ્રાઈસિંગ)
ભારતમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ દરરોજ નક્કી થવાની સિસ્ટમ અમલમાં છે. આ સિસ્ટમ હેઠળ, ઓઈલ કંપનીઓ આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ અને ડોલર સામે રૂપિયાની કિંમત પર સતત નજર રાખે છે. તેલને રિફાઈન કરવાનો ખર્ચ, ટ્રાન્સપોર્ટેશન, ડીલરનું કમિશન અને કરન્સીના ઉતાર-ચઢાવ જેવા અનેક પરિબળોની રોજેરોજ ગણતરી કરવામાં આવે છે.
આ તમામ બાબતોની જટિલ ગણતરીઓ બાદ જે આખરી આંકડો નીકળે છે, તે 87 પૈસા કે 91 પૈસા જેવો જ હોય છે. આ જ કારણ છે કે પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવમાં 1 કે 2 રૂપિયા જેવા 'રાઉન્ડ ફિગર' ને બદલે આવા ચોક્કસ પૈસામાં ફેરફાર જોવા મળે છે.
આ પણ વાંચોઃ પેટ્રોલ ₹6 અને ડીઝલ ₹6.80 સસ્તું થયું, અહીંની સરકારે લોકોને આપી મોટી રાહત
Frequently Asked Questions
ભારતમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ શા માટે વધી રહ્યા છે?
ઓઈલ કંપનીઓ પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવમાં એકસાથે મોટો વધારો શા માટે નથી કરતી?
મોંઘવારીનો અચાનક આંચકો ટાળવા અને લોકોમાં ગભરાટ ન ફેલાય તે માટે ઓઈલ કંપનીઓ ભાવમાં ધીમે-ધીમે થોડા પૈસાનો જ વધારો કરે છે.
પેટ્રોલના ભાવમાં હંમેશા 87 પૈસાનો જ વધારો કેમ જોવા મળે છે?
રોજેરોજ ભાવ નક્કી કરવાની સિસ્ટમ હેઠળ, આંતરરાષ્ટ્રીય ભાવ, ડોલર સામે રૂપિયો, રિફાઈનિંગ ખર્ચ અને અન્ય પરિબળોની જટિલ ગણતરીઓ બાદ જે ચોક્કસ આંકડો નીકળે છે, તે 87 પૈસા જેવો હોય છે.
ભારતમાં પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવ કેવી રીતે નક્કી થાય છે?
ભારતમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ દરરોજ નક્કી થાય છે, જેમાં આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ, ડોલર સામે રૂપિયાની કિંમત, રિફાઈનિંગ ખર્ચ અને ડીલર કમિશન જેવા પરિબળો ધ્યાનમાં લેવાય છે.





















