Post Office FD interest rate: પોસ્ટ ઓફિસ માત્ર ટપાલ સેવાઓ પૂરતી મર્યાદિત રહી નથી, પરંતુ તે દેશના સામાન્ય નાગરિકો માટે બેંકિંગ અને બચત સેવાઓનું એક અત્યંત વિશ્વાસપાત્ર કેન્દ્ર બની ચૂકી છે. ભારતના ખૂણે ખૂણે ફેલાયેલી પોસ્ટ ઓફિસો અનેક પ્રકારની નાની બચત યોજનાઓ અને ખાતાની સુવિધાઓ પૂરી પાડે છે. દેશનો એક બહુ મોટો અને મધ્યમ વર્ગ આજે પણ બેંકો કરતાં પોસ્ટ ઓફિસની બચત યોજનાઓ પર આંખ બંધ કરીને એટલે કે આંધળો વિશ્વાસ મૂકે છે. તેનું સૌથી મોટું કારણ એ છે કે પોસ્ટ ઓફિસમાં રોકાણ કરવામાં આવેલા દરેક રૂપિયા પર સીધી ભારત સરકારની સો ટકા સુરક્ષા અને ગેરંટી મળે છે. જો તમે પણ સુરક્ષિત અને નિશ્ચિત વળતર મેળવવા માંગતા હોવ, તો પોસ્ટ ઓફિસમાં 365 દિવસ (1 વર્ષ) ની ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) એક ઉત્તમ વિકલ્પ સાબિત થઈ શકે છે.
પોસ્ટ ઓફિસ ટાઈમ ડિપોઝિટ (TD) યોજના શું છે?
સામાન્ય બેંકોમાં જે રીતે ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) ખાતું ખોલવામાં આવે છે, તે જ રીતે પોસ્ટ ઓફિસમાં પણ રોકાણકારો માટે FD ખાતાની સુવિધા ઉપલબ્ધ છે. જોકે, પોસ્ટ ઓફિસની પરિભાષામાં આ ખાતાઓને 'ટાઈમ ડિપોઝિટ' અથવા ટૂંકમાં 'TD' ખાતા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. ટાઈમ ડિપોઝિટ યોજનાની કાર્યપદ્ધતિ બેંક FD જેવી જ સરળ અને સીધી છે. રોકાણકારે માત્ર એક જ વાર એકસામટી રકમ જમા કરાવવાની હોય છે. ત્યારબાદ, નક્કી કરેલી પાકતી મુદત (મેચ્યોરિટી) પૂરી થવા પર જમા કરવામાં આવેલી મૂળ રકમની સાથે અગાઉથી નિર્ધારિત કરવામાં આવેલા નિશ્ચિત વ્યાજ દર મુજબ સંપૂર્ણ રકમ રોકાણકારને પરત ચૂકવવામાં આવે છે. પોસ્ટ ઓફિસમાં ગ્રાહકો પોતાની અનુકૂળતા મુજબ 1 વર્ષ, 2 વર્ષ, 3 વર્ષ અને મહત્તમ 5 વર્ષની મુદત માટે આ ટાઈમ ડિપોઝિટ ખાતું ખોલાવી શકે છે.
365 દિવસની FD પર વ્યાજ અને રોકાણ મર્યાદા
પોસ્ટ ઓફિસ તેની ટાઈમ ડિપોઝિટ યોજનાઓ પર બેંકોને સીધી ટક્કર આપે તેવા આકર્ષક વ્યાજ દરો ઓફર કરી રહી છે. હાલના નિયમો અને દરો મુજબ, જો કોઈ ગ્રાહક પોસ્ટ ઓફિસમાં 365 દિવસ એટલે કે 1 વર્ષની મુદત માટે FD કરાવે છે, તો તેને વાર્ષિક 6.90 ટકાના દરે વ્યાજ ચૂકવવામાં આવે છે. પોસ્ટ ઓફિસમાં અલગ-અલગ મુદત માટેના વ્યાજ દરોની શ્રેણી 6.90 ટકાથી શરૂ થઈને 7.50 ટકા સુધીની છે. જો તમે તમારા નાણાં 5 વર્ષ માટે જમા કરાવો છો, તો તમને સૌથી વધુ એટલે કે વાર્ષિક 7.50 ટકાના ઊંચા દરે વ્યાજનો લાભ મળે છે.
સૌથી નોંધપાત્ર અને રાહતરૂપ બાબત એ છે કે પોસ્ટ ઓફિસ FD યોજનામાં રોકાણ કરવા માટે કોઈ પણ પ્રકારની મહત્તમ જમા મર્યાદા (અપર લિમિટ) નક્કી કરવામાં આવી નથી. આનો સીધો અર્થ એ છે કે તમે તમારી ક્ષમતા અને બચત અનુસાર 5 હજાર, 50 હજાર કે 5 લાખ જેટલી પણ મોટી રકમનું રોકાણ આ યોજના અંતર્ગત કોઈ જ પ્રકારના કાયદાકીય કે નિયમકીય અવરોધ વિના સુરક્ષિત રીતે કરી શકો છો.
વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે વ્યાજ દરના નિયમો
સામાન્ય રીતે આપણે જોઈએ છીએ કે દેશની મોટાભાગની સરકારી અને ખાનગી બેંકો 60 વર્ષ કે તેથી વધુ ઉંમરના વરિષ્ઠ નાગરિકો (સિનિયર સિટીઝન) ને સામાન્ય ગ્રાહકોની સરખામણીમાં FD પર 0.50 ટકા જેટલું વધુ વ્યાજ ચૂકવે છે. કેટલીક બેંકો તો 80 વર્ષથી વધુ ઉંમરના અતિ વરિષ્ઠ નાગરિકોને તે કરતાં પણ વધુ પ્રોત્સાહક વળતર ઓફર કરે છે. પરંતુ, પોસ્ટ ઓફિસની ટાઈમ ડિપોઝિટ યોજનાની નીતિ આ બાબતે તદ્દન અલગ છે. પોસ્ટ ઓફિસમાં વય જૂથને આધારે વ્યાજ દરોમાં કોઈ ભેદભાવ રાખવામાં આવતો નથી. એટલે કે, પોસ્ટ ઓફિસમાં યુવાન, આધેડ કે વરિષ્ઠ નાગરિક - તમામ ઉંમરના ગ્રાહકોને એકસરખા અને સમાન વ્યાજ દરો જ લાગુ પડે છે.