ચીને પાકિસ્તાન સાથે કરાર કરાયેલી આઠ હેંગોર ક્લાસ સબમરીનમાંથી ત્રીજી સબમરીન ભારતને સોંપી દીધી છે. બેઇજિંગનું આ પગલું ભારત નજીક હિંદ મહાસાગરમાં પાકિસ્તાનની વધતી હાજરીને ટેકો આપવા માટે ઇસ્લામાબાદની નૌકાદળ શક્તિને અપગ્રેડ કરવાના પ્રયાસોનો મુખ્ય ભાગ છે.
ચીનના સરકારી અખબાર 'ગ્લોબલ ટાઇમ્સ' એ શનિવારે (16 ઓગસ્ટ, 2025) અહેવાલ આપ્યો હતો કે ત્રીજી હેંગોર-ક્લાસ સબમરીનનો લોન્ચ સમારોહ ગુરુવારે ચીનના વુહાનમાં યોજાયો હતો. ચીન દ્વારા પાકિસ્તાન માટે બનાવવામાં આવી રહેલી 8 સબમરીનમાંથી બીજી આ વર્ષે માર્ચમાં સોંપવામાં આવી હતી.
આ ઉપરાંત, છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં ચીને પાકિસ્તાનને આપેલા ચાર આધુનિક નૌકાદળના યુદ્ધ જહાજો પણ છે. આ પુરવઠો અરબી સમુદ્રમાં ચીની નૌકાદળના સતત વિસ્તરણ વચ્ચે, જ્યાં તે બલુચિસ્તાનમાં ગ્વાદર બંદર તેમજ હિંદ મહાસાગરમાં વિકાસ કરી રહ્યું છે, તેની નૌકાદળની તાકાત વધારવાના પાકિસ્તાનના પ્રયાસોનો એક ભાગ છે.
પાકિસ્તાનના સંરક્ષણ વિભાગે શું કહ્યું ? પાકિસ્તાન સંરક્ષણ વિભાગના એક નિવેદનમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે ત્રીજી સબમરીનના લોન્ચિંગ પ્રસંગે, પાકિસ્તાનના ડેપ્યુટી નેવી ચીફ પ્રોજેક્ટ-2 વાઇસ એડમિરલ અબ્દુલ સમદે કહ્યું હતું કે હેંગોર ક્લાસ સબમરીનના અત્યાધુનિક શસ્ત્રો અને અપગ્રેડેડ સેન્સર પ્રાદેશિક શક્તિ સંતુલન જાળવવામાં અને દરિયાઈ સ્થિરતા સુનિશ્ચિત કરવામાં મદદ કરશે.
ચીને પાકિસ્તાનને બીજું શું આપ્યું છે ? સ્ટોકહોમ ઇન્ટરનેશનલ પીસ રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ (SIPRI) ના તાજેતરના અહેવાલ મુજબ, ચીને પાકિસ્તાનને 81 ટકાથી વધુ લશ્કરી હાર્ડવેર પૂરું પાડ્યું છે. ચીને 2022 માં પાકિસ્તાન વાયુસેનાને બહુહેતુક J-10CE ફાઇટર જેટનો પ્રથમ બેચ સોંપ્યો હતો, જે બંને દેશો દ્વારા સંયુક્ત રીતે ઉત્પાદિત JF-17 ફાઇટર જેટ ઉપરાંત છે. ભારત સાથેના તાજેતરના સંઘર્ષમાં પાકિસ્તાને આ ફાઇટર જેટનો ઉપયોગ કર્યો હતો.
હંગર ક્લાસ સબમરીનની વિશેષતાઓ ચીની લશ્કરી બાબતોના નિષ્ણાત ઝાંગ જુન્શેએ ગ્લોબલ ટાઇમ્સને જણાવ્યું હતું કે હંગર ક્લાસ સબમરીન તેની મજબૂત પાણીની અંદર લડાઇ ક્ષમતાઓ દ્વારા વર્ગીકૃત થયેલ છે, જેમાં વ્યાપક સેન્સર સિસ્ટમ્સ, ઉત્તમ સ્ટીલ્થ સુવિધાઓ, ઉચ્ચ ચાલાકી, એકવાર ઇંધણ ભર્યા પછી લાંબા સમય સુધી પાણીની અંદર રહેવાની ક્ષમતા અને ભયંકર ફાયરપાવરનો સમાવેશ થાય છે.