અમેરિકા અને ઇઝરાયલે શનિવારે (28 ફેબ્રુઆરી, 2026) ઈરાન વિરુદ્ધ ઓપરેશન એપિક ફ્યુરી શરૂ કર્યું, જે હજુ પણ ચાલુ છે. આ ઓપરેશનમાં ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતા, આયાતુલ્લાહ અલી ખામેની અને એક ટોચના IRGC જનરલ માર્યા ગયા. આ ઘટનાએ 2003 મા ઈરાક પરના આક્રમણની યાદ અપાવી, જ્યારે સદ્દામ હુસૈનનું લશ્કરી માળખું પત્તાના ઘર જેવું તૂટી પડ્યું હતું.
યુએસ-ઇઝરાયલી સંયુક્ત હુમલાના ચૌદ દિવસ પછી, ઈરાન માત્ર લડાઈમાં જ રહ્યું નથી પરંતુ સમગ્ર મધ્ય પૂર્વને પણ હચમચાવી નાખ્યું છે. ઈરાનના આશ્ચર્યજનક પ્રતિકાર પાછળ મેજર જનરલ મોહમ્મદ અલી જાફરીની લશ્કરી વ્યૂહરચના અસરકારક માનવામાં આવે છે. જાફરીએ 2003 માં ઇરાક પરના અમેરિકાના આક્રમણનો નજીકથી અભ્યાસ કર્યો. તેમણે જોયું કે ઇરાકી સેનાની સૌથી મોટી નબળાઈ તેનું અત્યંત કેન્દ્રિત કમાન્ડ માળખું હતું, અને ઇરાકી કમાન્ડરો સદ્દામ હુસૈનના આદેશ વિના આગળ વધી શકતા ન હતા, જેના કારણે અમેરિકાએ તેમનો પરાજય કર્યો.
મોઝેઇક ડિફેન્સ સિસ્ટમ શું છે? ઇરાકમાંથી બોધપાઠ લેતા, જનરલ જાફરીએ IRGC ને ઈરાનના 31 પ્રાંતોના આધારે 31 અર્ધ-સ્વાયત્ત કમાન્ડમાં વિભાજીત કર્યું, જેને મોઝેઇક ડિફેન્સ સિસ્ટમ નામ આપવામાં આવ્યું. આનો અર્થ એ છે કે સેનાને નાના, સ્વતંત્ર એકમોમાં વિભાજીત કરવી. જાફરીએ દરેક પ્રાંત માટે સ્વતંત્ર મુખ્યાલય, સંદેશાવ્યવહાર પ્રણાલીઓ, મિસાઇલ અને ડ્રોન અનામત અને ગુપ્તચર સંપત્તિ સ્થાપિત કરી છે. આ કમાન્ડ્સને સ્પષ્ટ સૂચનાઓ આપવામાં આવી છે કે જો તેહરાન સાથેનો સંપર્ક તૂટી જાય અથવા કેન્દ્રીય નેતૃત્વ ખતમ થઈ જાય, તો પણ તેઓ પૂર્વનિર્ધારિત યોજના અનુસાર સ્વતંત્ર રીતે યુદ્ધ ચાલુ રાખી શકે છે.
ઈરાન કેવી રીતે ફાયદો ઉઠાવી રહ્યું છે જાફરીએ ઈરાનના ભૌગોલિક સ્થાન, ઊંચા પર્વતો અને વિશાળ આંતરિક ભાગનો ઉપયોગ કરીને આ રણનીતિ ઘડી છે. આ રણનીતિ દુશ્મન સેનાને લાંબા અને થકવી નાખનારા યુદ્ધમાં ફસાવી શકે છે. આજની (13 માર્ચ, 2026 ) ઘટનાઓએ સાબિત કર્યું છે કે જાફરીના ઓટોપાયલટ મોડેલ કામ કરી રહ્યું છે. અમેરિકાએ ઈરાની સંરક્ષણ પ્રધાન અને ટોચના IRGC કમાન્ડરોની હત્યા કરી હોવા છતાં, ઈરાનનો બદલો યથાવત છે.
સ્વતંત્ર રીતે કાર્ય કરતા ઈરાની પ્રાંતીય કમાન્ડરોએ ઈઝરાયલ અને મધ્ય પૂર્વમાં ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, જેમ કે ઓઈલ રિફાઈનરીઓ અને દરિયાઈ ટર્મિનલ્સને નિશાન બનાવ્યા છે. જ્યારે ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કિયાન તટસ્થ દેશોની માફી માંગી રહ્યા છે, ત્યારે IRGC એકમો તેમની પૂર્વનિર્ધારિત વિનાશક યોજના પ્રત્યે પ્રતિબદ્ધ છે.
તેમની ટેકનોલોજીકલ અને ફાયરપાવર શ્રેષ્ઠતા હોવા છતાં, યુએસ અને ઇઝરાયલ ઈરાનની મોઝેક સંરક્ષણ પ્રણાલીને તોડી શકતા નથી. 2005 માં જનરલ જાફરીએ વાવેલા બીજ આજે 2026માં ઈરાનના અસ્તિત્વનું રક્ષણ કરી રહ્યા છે.
