ભારતના પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીની આગામી બે દિવસીય ઇઝરાયલ મુલાકાતને લઈને પશ્ચિમ એશિયામાં ભારે ગરમાવો જોવા મળી રહ્યો છે. ફેબ્રુઆરી 2026 (વર્તમાન સમયરેખા મુજબ) માં આયોજિત આ હાઈ પ્રોફાઈલ મુલાકાત પૂર્વે, અમેરિકાએ એક અભૂતપૂર્વ લશ્કરી પગલું ભરતા ઇઝરાયલના નેગેવ રણ સ્થિત ઓવડા એર બેઝ પર પોતાના 11 અત્યાધુનિક F 22 Raptor ફાઇટર જેટ તૈનાત કરી દીધા છે. આ વ્યૂહાત્મક તૈનાતી પાછળનું મુખ્ય કારણ ઇરાન સાથે વધતા તણાવ વચ્ચે સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવાનું અને પ્રાદેશિક સ્થિરતા જાળવવાનું હોવાનું મનાય છે.
વ્યૂહાત્મક તૈનાતી: પ્રથમ વખત સીધું ઓપરેશનલ મિશન
સામાન્ય રીતે, અમેરિકા જ્યારે પણ તેના ફાઇટર જેટ અન્ય દેશોમાં મોકલે છે, ત્યારે તે મોટે ભાગે સંયુક્ત યુદ્ધાભ્યાસ કે તાલીમ માટે હોય છે. જોકે, સંરક્ષણ નિષ્ણાતોના મતે, ઇતિહાસમાં આ પ્રથમ ઘટના છે જ્યારે કોઈપણ પૂર્વ નિર્ધારિત તાલીમ કાર્યક્રમ વગર, અમેરિકાએ સીધા જ ઓપરેશનલ હેતુથી ઇઝરાયલની ધરતી પર F 22 રેપ્ટર ઉતાર્યા છે. આ 11 વિમાનોની હાજરી એ ઇરાન માટે સ્પષ્ટ સંદેશ માનવામાં આવે છે કે કોઈપણ પ્રકારની ઉશ્કેરણીજનક કાર્યવાહીનો જડબાતોડ જવાબ આપવામાં આવશે.
F 22 રેપ્ટરની તાકાત અને તેની વિશેષતાઓ
F 22 રેપ્ટર એ પાંચમી પેઢીનું (5th Generation) સ્ટીલ્થ ફાઇટર જેટ છે, જેની તોલે આવી શકે તેવું વિમાન વિશ્વમાં બીજું કોઈ નથી. તેની મુખ્ય લાક્ષણિકતાઓ નીચે મુજબ છે:
- સ્ટીલ્થ ટેકનોલોજી: આ વિમાન દુશ્મનના રડારમાં પકડાતું નથી, જેના કારણે તે 'અદ્રશ્ય' રહીને હુમલો કરી શકે છે.
- સુપરક્રૂઝ ક્ષમતા: આફ્ટરબર્નરના ઉપયોગ વિના પણ તે અતિશય ઝડપે ઉડાન ભરી શકે છે.
- નિકાસ પર પ્રતિબંધ: અમેરિકાએ આ અત્યાધુનિક ટેકનોલોજીને એટલી ગુપ્ત રાખી છે કે તેણે પોતાના સૌથી નજીકના નાટો (NATO) મિત્ર દેશોને પણ આ વિમાન વેચ્યું નથી.
- શસ્ત્ર પ્રણાલી: તે હવામાંથી હવામાં અને હવામાંથી જમીન પર ચોકસાઈપૂર્વક મિસાઈલ છોડવા માટે સક્ષમ છે.
પીએમ મોદીની મુલાકાત અને રાજદ્વારી એજન્ડા
પ્રધાનમંત્રી મોદી આ મુલાકાત દરમિયાન ઇઝરાયલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂ સાથે દ્વિપક્ષીય મંત્રણા કરશે. આ બેઠકમાં સંરક્ષણ, કૃષિ અને જળ વ્યવસ્થાપન જેવા મહત્વના મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થવાની શક્યતા છે.
- નેસેટ સંબોધન: પીએમ મોદી ઇઝરાયલની સંસદ 'નેસેટ' (Knesset) ને સંબોધિત કરશે, જે ભારત અને ઇઝરાયલ વચ્ચેના ગાઢ સંબંધોનું પ્રતીક છે.
- ભારતીય ડાયસ્પોરા: ઇઝરાયલમાં વસતા ભારતીય સમુદાય સાથે પણ તેઓ સીધો સંવાદ કરશે.
- વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી: મુલાકાત પૂર્વે પીએમ મોદીએ જણાવ્યું છે કે બંને દેશો વચ્ચેની ભાગીદારી હવે એક નવા યુગમાં પ્રવેશી છે, જેમાં વિકાસ અને પ્રગતિના સમાન લક્ષ્યો છે.
પશ્ચિમ એશિયાની બદલાતી ભૂ રાજનીતિ
અમેરિકા દ્વારા કરવામાં આવેલી આ તૈનાતી માત્ર સુરક્ષા પૂરતી મર્યાદિત નથી, પરંતુ તે પશ્ચિમ એશિયાના બદલાતા સમીકરણો દર્શાવે છે. ભારત, ઇઝરાયલ અને અમેરિકા વચ્ચેનું વધતું સંકલન ઇરાન અને તેના સાથી દેશો માટે એક મજબૂત અવરોધ (Deterrence) તરીકે કામ કરશે. નિષ્ણાતો માને છે કે પીએમ મોદીની આ મુલાકાત બાદ ભારતની ભૂમિકા મધ્ય પૂર્વમાં વધુ નિર્ણાયક બનશે.