મોંઘવારીનો માર: ઘરેલુ LPG સિલિન્ડરના ભાવ 942 રૂપિયાને પાર, જાણો કેટલી સબસિડી મળશે?

સામાન્ય ગ્રાહકોને ભાવ વધારાનો સીધો ફટકો, જ્યારે ઉજ્જવલા યોજનાના લાભાર્થીઓને પહેલાની જેમ જ 300 રૂપિયાની સબસિડી મળતી રહેશે.

મોંઘવારીના આ કપરા સમયમાં સામાન્ય જનતાના ખિસ્સા પર વધુ એક આર્થિક બોજ આવી પડ્યો છે. ઓઇલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ દ્વારા ઘરેલુ LPG ગેસ સિલિન્ડરની કિંમતમાં 29 રૂપિયાનો સીધો વધારો ઝીંકવામાં આવ્યો છે. આ ફેરફાર બાદ હવે સબસિડી વગરના 14.2 કિલોના સિલિન્ડરની કિંમત દેશના મોટાભાગના શહેરોમાં 942 રૂપિયાને પાર પહોંચી ગઈ છે.

આ આંચકાજનક નવા ભાવો 7 જૂનથી જ દેશભરમાં અમલમાં આવી ચૂક્યા છે. જો તમે સરકારની પ્રધાનમંત્રી ઉજ્જવલા યોજનાના લાભાર્થી નથી અને સામાન્ય કનેક્શનનો ઉપયોગ કરો છો, તો આ વધારાનો સંપૂર્ણ આર્થિક બોજ તમારે જ ઉઠાવવો પડશે. સરકારે સબસિડીની જૂની રકમમાં કોઈ જ પ્રકારનો વધારો ન કરતા સામાન્ય ગ્રાહકોની મુશ્કેલીઓ વધી છે.

ભાવ વધારાના ગણિત પર નજર કરીએ તો, અગાઉ 7 માર્ચના રોજ ઓઇલ કંપનીઓએ સિલિન્ડર દીઠ 60 રૂપિયાનો મોટો વધારો કર્યો હતો. તેના બરાબર ત્રણ મહિના બાદ ફરી એકવાર ગ્રાહકોને 29 રૂપિયાનો ડામ મળ્યો છે. આ નવા વધારા સાથે હવે દેશની રાજધાની દિલ્હીમાં ઘરેલુ ગેસ સિલિન્ડરની નવી કિંમત 942 રૂપિયા પર પહોંચી ગઈ છે.

દેશના અન્ય મુખ્ય શહેરોની વાત કરીએ તો મુંબઈમાં હવે નવો ભાવ 941.50 રૂપિયા, કોલકાતામાં 968 રૂપિયા અને હૈદરાબાદમાં 994 રૂપિયા થઈ ગયો છે. પટના જેવા શહેરોમાં તો સામાન્ય ગ્રાહકોએ હવે પૂરેપૂરા 1031.50 રૂપિયા ચૂકવવા પડશે. રાહતની વાત માત્ર બેંગલુરુ માટે છે, જ્યાં કિંમત 915.50 રૂપિયા પર યથાવત્ રાખવામાં આવી છે.

સરકારના સબસિડીના નિયમોની વાત કરીએ તો બજારના દરો વધવા છતાં સબસિડીનું માળખું પહેલા જેવું જ રાખવામાં આવ્યું છે. ઉજ્જવલા યોજના (PMUY) હેઠળ આવતા પરિવારોને પહેલાની જેમ જ 300 રૂપિયાની સબસિડી સીધી બેંક ખાતામાં મળતી રહેશે. એટલે કે દિલ્હીમાં ભલે નવો ભાવ 942 રૂપિયા હોય, પણ સબસિડી બાદ તેમને આ સિલિન્ડર 642 રૂપિયામાં જ પડશે. જોકે, આ લાભ વર્ષમાં માત્ર 12 સિલિન્ડર સુધી જ સીમિત રહેશે.

બીજી તરફ, સામાન્ય ગ્રાહકો માટે હવે સબસિડી નહિવત્ અથવા સાવ બંધ જેવી જ થઈ ગઈ છે. ઘણા શહેરોમાં આ સુવિધા સંપૂર્ણ બંધ છે, જ્યારે અમુક વિસ્તારોમાં માત્ર 12 થી 40 રૂપિયા જ ખાતામાં જમા થાય છે. તેથી સામાન્ય કનેક્શન ધારકોએ ગેસ એજન્સી પર હવે નવા વધેલા પૂરેપૂરા ભાવ જ ચૂકવવા પડશે.

જો તમે લાયક હોવા છતાં તમારા ખાતામાં સબસિડીના પૈસા નથી આવી રહ્યા, તો તેના બે મુખ્ય કારણો હોઈ શકે છે. પ્રથમ કારણ આવક મર્યાદાનું છે; જો તમારી અથવા તમારા જીવનસાથીની વાર્ષિક કરપાત્ર આવક (ટેક્સેબલ ઇન્કમ) 10 લાખ રૂપિયા કે તેથી વધુ હોય, તો નિયમ મુજબ તમે LPG સબસિડી માટે લાયક ગણાતા નથી.

બીજું અને સૌથી મહત્વનું કારણ e-KYC ની પ્રક્રિયા અધૂરી હોવાનું હોઈ શકે છે. ઓઇલ કંપનીઓના કડક નિયમો અનુસાર, જે ગ્રાહકોએ હજુ સુધી પોતાની ગેસ એજન્સી પર જઈને વેરિફિકેશન પ્રક્રિયા પૂરી નથી કરી, તેમની સબસિડી હંગામી ધોરણે અટકાવી દેવામાં આવશે. તેથી ગ્રાહકોએ વહેલી તકે આ પ્રક્રિયા પૂરી કરી લેવી હિતાવહ છે.