Morning Phone Habit Harm આજની ડિજિટલ લાઈફસ્ટાઈલમાં સવારની શરૂઆત અવારનવાર મોબાઈલ ફોન સાથે થાય છે. એલાર્મ બંધ થતાં જ લોકો પથારીમાંથી ઉઠવાને બદલે સૌથી પહેલા ફોનની સ્ક્રીન જુએ છે. મેસેજ, સોશિયલ મીડિયા નોટિફિકેશન, ઈમેલ અને ન્યૂઝ સ્ક્રોલ કરવા એ એક સામાન્ય આદત બની ગઈ છે. પરંતુ એક્સપર્ટ્સના મતે આ નાનકડી આદત ધીમે-ધીમે શરીર, મગજ અને માનસિક સ્વાસ્થ્ય (Mental Health) પર મોટી અસર કરી શકે છે. ડોક્ટર્સ અને રિસર્ચ બંને આ વાતની ચેતવણી આપે છે કે સવારે ઉઠતાની સાથે જ મોબાઈલ જોવો એ આખા દિવસની માનસિક સ્થિતિ અને પ્રોડક્ટિવિટીને પ્રભાવિત કરી શકે છે.
સવારે મોબાઈલ જોતા જ મગજ પર પડે છે અસર
સવારે ઊંઘમાંથી જાગતાની સાથે જ મગજને ધીમે-ધીમે એક્ટિવ થવાની જરૂર હોય છે. પરંતુ મોબાઈલની તેજ રોશની અને સતત આવતા નોટિફિકેશન તેને અચાનક 'સ્ટ્રેસ મોડ' માં ધકેલી દે છે. આનાથી મગજ પર એક પ્રકારનું ડિજિટલ પ્રેશર બને છે, જેનાથી એકાગ્રતા (ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાની ક્ષમતા) ઘટી શકે છે અને બેચેની વધી શકે છે.
આ પણ વાંચો...પ્રોટીનથી ભરપૂર ચણાનું રોજ કરો સેવન, સ્વાસ્થ્ય લાભ જાણી તમે પણ ચોંકી જશો
સ્ટ્રેસ હોર્મોન અને હાર્ટ રેટ પર અસર
એક્સપર્ટ્સના જણાવ્યા અનુસાર, સવારે મોબાઈલ જોવાથી શરીરમાં સ્ટ્રેસ હોર્મોન (માનસિક તણાવ વધારતા હોર્મોન્સ) નું સ્તર વધી શકે છે. આનાથી હાર્ટ રેટ (હૃદયના ધબકારા) અને બ્લડ પ્રેશર અચાનક વધી શકે છે. ખાસ કરીને એવા લોકો માટે આ સ્થિતિ વધુ ખતરનાક સાબિત થાય છે જેઓ પહેલાથી જ ડાયાબિટીસ, હાઈ બીપી અથવા મેદસ્વીતાની સમસ્યાથી ઝઝૂમી રહ્યા છે.
માનસિક સ્વાસ્થ્ય પર સીધી અસર
સવાર-સવારમાં સોશિયલ મીડિયા કે ન્યૂઝ જોવાથી મગજ પર એકસાથે ઘણી બધી માહિતીનું દબાણ આવે છે. ઘણી વખત નકારાત્મક સમાચારો મૂડ ખરાબ કરે છે, જેના લીધે આખો દિવસ તણાવ, ચીડિયાપણું અને બેચેની રહે છે. લાંબા સમય સુધી આ આદત જાળવી રાખવાથી એન્ઝાયટી અને મેન્ટલ સ્ટ્રેસ વધી શકે છે.
પ્રોડક્ટિવિટી અને ફોકસ થઈ જાય છે ઓછું
સવારનો સમય વધુ ફોકસ અને આખા દિવસના પ્લાનિંગ માટે સારો માનવામાં આવે છે, પરંતુ મોબાઈલ સ્ક્રોલ કરવાથી ધ્યાન ભટકી જાય છે અને ઘણી વખત નકામો સમય બગડે છે. આની સીધી અસર આખા દિવસની પ્રોડક્ટિવિટી (કાર્યક્ષમતા) પર પડે છે અને કામમાં મન લગાવવામાં મુશ્કેલી પડે છે.
આંખોના સ્વાસ્થ્ય પર પણ જોખમ
મોબાઈલ સ્ક્રીનમાંથી નીકળતી બ્લુ લાઈટ (Blue Light) આંખોને નુકસાન પહોંચાડે છે. સવાર-સવારમાં તેનો ઉપયોગ કરવાથી આંખોમાં બળતરા, થાક, સુકાઈ જવું (Dryness) અને ભારેપણું જેવી સમસ્યાઓ થઈ શકે છે. સતત આ આદત રાખવાથી આંખોની રોશની પર પણ નેગેટિવ ઈફેક્ટ પડી શકે છે.
સાચી રીતે કેવી રીતે કરશો સવારની શરૂઆત?
એક્સપર્ટ્સના મતે, સવારે ઉઠતાની સાથે જ મોબાઈલ જોવાની આદતથી બચવું જોઈએ અને દિવસની શરૂઆત આ રીતે કરવી જોઈએ:
- ઉઠ્યા પછી ઓછામાં ઓછી 15 થી 30 મિનિટ સુધી સ્ક્રીનથી દૂરી બનાવી રાખો.
- સવારે ઉઠીને નવશેકું પાણી પીવો.
- હળવી સ્ટ્રેચિંગ અથવા યોગ કરો.
- ઊંડા શ્વાસ લેવાની કસરત કરો.
- થોડો સમય કુદરતી રોશનીમાં વિતાવો.