8th Pay Commission : 8મા પગાર પંચને મેમોરેન્ડમ અને સૂચનો સુપરત કરવાની અંતિમ તારીખ 15 જૂને સમાપ્ત થઈ ગઈ હતી. આનો અર્થ એ થયો કે કોઈ નવા સૂચનો સ્વીકારવામાં આવશે નહીં. આ 8મા પગાર પંચ પ્રક્રિયાનો પહેલો મુખ્ય તબક્કો હતો. હવે કર્મચારીઓ અને પેન્શનરોની માંગણીઓ અંગે કમિશનની ભલામણો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું છે.
કર્મચારી સંગઠનો દ્વારા રજૂ કરાયેલા પ્રસ્તાવોમાં સૌથી વધુ પ્રાથમિકતા ઉચ્ચ મિનિમમ બેસિક પે, DAનું બેસિક પેમાં મર્જરની સાથે સાથે ફિટમેન્ટ ફેક્ટરમાં સંશોધન સૌથી ઉપર છે. ફિટમેન્ટ ફેક્ટર કર્મચારીઓના પગારની ગણતરીમાં ધરખમ ફેરફાર કરે છે અને હાલમાં 2.57 છે; એક નાનો ફેરફાર પણ પગારમાં નોંધપાત્ર વધારો કરી શકે છે. કર્મચારી સંગઠનો 3.83 સુધી વધારો કરવાની માંગ કરી રહ્યા છે. જો આ ફેરફાર માંગ મુજબ લાગુ કરવામાં આવે તો લગભગ 55 લાખ કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ અને આશરે 69 લાખ પેન્શનરોને નોંધપાત્ર લાભ થશે.
ફિટમેન્ટ ફેક્ટર શું છે?
કર્મચારીઓના પગારમાં ફિટમેન્ટ ફેક્ટર મુખ્ય ભૂમિકા ભજવે છે. આ એક આંકડો છે જેનો ઉપયોગ કેન્દ્રીય પગાર પંચ દ્વારા કર્મચારીના પૂર્વ-સુધારેલા મૂળભૂત પગાર (અથવા પેન્શન) ને નવા સુધારેલા મૂળભૂત પગારમાં રૂપાંતરિત કરવા માટે થાય છે. આ આંકડામાં કોઈપણ ફેરફાર પગાર, પેન્શન અને સંબંધિત બાકી રકમ પર સીધી અસર કરે છે. તેનો ફોર્મુલા 'New Basic Pay: Current Basic Pay x FF' છે. હાલમાં 7મા પગાર પંચ હેઠળ કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ માટે ફિટમેન્ટ ફેક્ટર 2.57 છે, પરંતુ તેને વધારીને 3.83 કરવાની માંગણીઓ થઈ રહી છે.
ફિટમેન્ટ ફેક્ટર અત્યાર સુધી કેવી રીતે બદલાયું છે
પગાર પંચ દરમિયાન ફુગાવા અને અન્ય પરિબળોને કારણે તેમાં ઘણી વખત સુધારો કરવામાં આવ્યો છે. છઠ્ઠા પગાર પંચે આ આંકડો 1.86 નક્કી કર્યો હતો, જે 7મા પગાર પંચના અમલીકરણ સાથે વધારીને 2.57 કરવામાં આવ્યો હતો. આના પરિણામે લઘુતમ બેસિક પે, જે છઠ્ઠા પગાર પંચ દરમિયાન ₹7,000 હતો, તે ₹18,000 થઈ ગયો.
જો સરકાર આ માંગ સ્વીકારશે તો આટલો મોટો પગાર વધારો થશે
જોકે, સરકારે નક્કી કરવું પડશે કે ફિટમેન્ટ ફેક્ટર કેટલું રહેશે. જો સરકાર ૩.૮૩ સ્વીકારે નહીં તો તે કયો વિકલ્પ શોધશે? જો આ માંગણી સ્વીકારવામાં આવે તો લઘુત્તમ મૂળ પગાર વધીને ₹૬૮,૯૪૦ થશે. આનો અર્થ એ થયો કે ૧૮,૦૦૦ ના લઘુત્તમ પગાર ધરાવતા લોકોને આશરે ₹૫૧,૦૦૦ નો વધારો મળશે.
જોકે, માંગણી મુજબ ફિટમેન્ટ ફેક્ટરમાં વધારો કરવો જરૂરી નથી. ૮મા પગાર પંચ હેઠળ, ૨.૫૭, ૩.૦ અથવા ૩.૫ જેવી વિવિધ પસંદગીઓ પણ કરી શકાય છે. આવી સ્થિતિમાં, જો આપણે વિવિધ શક્યતાઓના આધારે મૂળભૂત પગાર વધારાનો અંદાજ લગાવીએ, તો લઘુત્તમ પગાર ૧૮,૦૦૦ રૂપિયા થશે...
ફિટનેસ ફેક્ટર 3.૦: ₹54,000ફિટનેસ ફેક્ટર 3.5: ₹63,000ફિટનેસ ફેક્ટર 3.83: ₹68,940હવે, જે કર્મચારીનો વર્તમાન મૂળ પગાર 44,900 રૂપિયા છે...
ફિટનેસ ફેક્ટર 3.૦: ₹1,34,700ફિટનેસ ફેક્ટર 3.5: ₹1,57,150ફિટનેસ ફેક્ટર 3.83: ₹1,71,967
જોકે, આ આંકડા ફક્ત પગાર વધારામાં ફિટમેન્ટ ફેક્ટર કેવી રીતે મુખ્ય ભૂમિકા ભજવે છે તેનું ઉદાહરણ છે. વાસ્તવિક પરિણામ પગાર સુધારણા પંચની અંતિમ ભલામણો અને સરકારની મંજૂરી પર આધારિત રહેશે.