8th Pay Commission : આગામી વર્ષોમાં દેશભરના લાખો કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો માટે ગ્રેચ્યુઇટીના નિયમો સંપૂર્ણપણે બદલાઈ શકે છે. કર્મચારી સંગઠનોએ 8મા પગાર પંચને વર્તમાન ગ્રેચ્યુઇટીની રકમ, તેની મર્યાદા અને જૂના ગણતરીના ફોર્મ્યુલા અંગે અનેક મહત્વપૂર્ણ સૂચનો કર્યા છે.
સામાન્ય નિયમો હેઠળ કોઈપણ સરકારી કર્મચારીને ઓછામાં ઓછા પાંચ વર્ષ સતત સેવા પૂર્ણ કર્યા પછી નિવૃત્તિ પર ગ્રેચ્યુઇટી મળે છે. વધુમાં જો કોઈ કર્મચારી સેવા દરમિયાન મૃત્યુ પામે છે તો તેના પરિવારને મૃત્યુ ગ્રેચ્યુઇટી ચૂકવવામાં આવે છે. ચાલો વર્તમાન નિયમો અને સંગઠનોએ સૂચવેલા ફેરફારો સમજીએ.
વર્તમાન ગ્રેચ્યુઇટીના નિયમો અને ગણતરીઓ શું છે?
વર્તમાન સિસ્ટમ અનુસાર, નિવૃત્તિ અથવા મૃત્યુ સમયે ચૂકવવાપાત્ર કુલ ગ્રેચ્યુઇટી રકમની ગણતરી નીચેના માપદંડોના આધારે કરવામાં આવે છે.
ગણતરી સૂત્ર: કર્મચારીના સેવા સમયગાળાના દર છ મહિના માટે પગારનો એક ચતુર્થાંશ (1/4) (મૂળભૂત પગાર + મોંઘવારી ભથ્થું (DA)) ગ્રેચ્યુઇટી તરીકે ઉમેરવામાં આવે છે.
હાલમાં, હાલના નિયમો હેઠળ, કર્મચારીને તેમના છેલ્લા પગાર (મૂળભૂત + મોંઘવારી ભથ્થું) ના 16.5 ગણા અથવા તેમની કારકિર્દી દરમિયાન વધુમાં વધુ ₹25 લાખ ગ્રેચ્યુઇટી મળી શકે છે.
કર્મચારી સંગઠનોના મુખ્ય પ્રસ્તાવો અને માંગણીઓ
આ મુદ્દે વિવિધ મુખ્ય સંગઠનોએ પગાર પંચને વિગતવાર મેમોરેન્ડમ સુપરત કર્યા છે, જેમાંથી મુખ્ય મુદ્દાઓ નીચે મુજબ છે.
ભારતીય રેલ્વે ટેકનિકલ સુપરવાઇઝર્સ એસોસિએશન (IRSTA) નો પ્રસ્તાવ
આ રેલ્વે સંગઠને મહત્તમ ગ્રેચ્યુઇટી મર્યાદા ₹25 લાખથી વધારીને ₹50 લાખ કરવાની હિમાયત કરી છે. તેઓએ ગણતરીના સૂત્રમાં ફેરફારની પણ માંગ કરી છે.
નવું સૂત્ર: ગ્રેચ્યુઇટી = (1/3) x (મૂળભૂત પગાર + મોંઘવારી ભથ્થું) × (દરેક 6 મહિનાના કાર્યકાળની કુલ સંખ્યા).
33 વર્ષની સેવા પૂર્ણ કરવા પર લાભો: સંસ્થા જણાવે છે કે જે કર્મચારીઓએ 33 વર્ષ કે તેથી વધુ સમયની જરૂરી સેવા પૂર્ણ કરી છે, તેમના માટે કુલ ગ્રેચ્યુઇટી તેમના માસિક પગાર (મૂળભૂત + DA) ના 32 ગણી હોવી જોઈએ.
રેલ્વે સિનિયર સિટીઝન્સ વેલફેર કમિટી (RSCWS) ની માંગ
આ સિનિયર સિટીઝન્સ સોસાયટીએ માંગ કરી છે કે ગ્રેચ્યુઇટીની મહત્તમ મર્યાદા નિશ્ચિત રાખવાને બદલે વધતી જતી ફુગાવાના પ્રમાણમાં સમયાંતરે તેમાં આપમેળે સુધારો થવો જોઈએ. વધુમાં કર્મચારી નિવૃત્તિ પછી કોઈપણ કાગળ વગર ચુકવણી તાત્કાલિક કરવામાં આવે. વધુમાં, જૂની પેન્શન સિસ્ટમ (OPS), નવી પેન્શન સિસ્ટમ (NPS) અને યુનિફાઇડ પેન્શન સિસ્ટમ (UPS) હેઠળ ગ્રેચ્યુઇટી નિયમો એકસમાન અને તર્કસંગત હોવા જોઈએ.
NC-JCM ગ્રેચ્યુઇટી મર્યાદા વધારીને ₹75 લાખ કરવાની માંગ કરે છે
કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓનું પ્રતિનિધિત્વ કરતી સૌથી મોટી સંસ્થા નેશનલ કાઉન્સિલ-જોઇન્ટ કન્સલ્ટેટિવ મશીનરી (NC-JCM) એ સૌથી મહત્વપૂર્ણ માંગ કરી છે.
₹75 લાખ મર્યાદા: સંગઠનનું કહેવું છે કે આજની જીવનશૈલી અને ફુગાવાને ધ્યાનમાં રાખીને ગ્રેચ્યુઇટીની ઉપલી મર્યાદા વધારીને ₹75 લાખ કરવી જોઈએ.
આ પણ વાંચો- Share Market Opening: શેરબજારમાં તેજી, સેન્સેક્સમાં 271 પોઈન્ટનો ઉછાળો, નિફ્ટી 24000ને પાર
કાર્યકારી દિવસોના આધારે ગણતરી: દર મહિને 30 દિવસને બદલે ગ્રેચ્યુઇટીની ગણતરી માટે ફક્ત 25 કાર્યકારી દિવસો ધ્યાનમાં લેવા જોઈએ, જેનાથી પ્રાપ્ત રકમમાં વધારો થશે.
16.5 ગણી પગાર મર્યાદા દૂર કરવી: NC-JCM એ મહત્તમ 16.5 ગણી પગાર મર્યાદા સંપૂર્ણપણે દૂર કરવાની માંગ કરી છે. તેમનો દલીલ છે કે આ નિયમ 33 વર્ષથી વધુ સેવા ધરાવતા વફાદાર કર્મચારીઓ માટે ગ્રેચ્યુઇટીમાં નોંધપાત્ર નાણાકીય નુકસાન પહોંચાડે છે.