કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ સંગઠન (EPFO) એ નવા નાણાકીય વર્ષના પ્રારંભ પૂર્વે જ નોકરિયાત વર્ગ માટે એક મહત્વપૂર્ણ જાહેરાત કરી છે. સંગઠિત ક્ષેત્રમાં કામ કરતા લાખો કર્મચારીઓની લાંબા સમયની માંગણીને ધ્યાનમાં રાખીને, EPFO એ ઉચ્ચ પેન્શન (Higher Pension) સંબંધિત એક જૂની જોગવાઈને ફરીથી અમલમાં મૂકી છે. આ ફેરફાર મુખ્યત્વે તે કર્મચારીઓ માટે છે જેમણે 1 સપ્ટેમ્બર, 2014 પહેલા ઉચ્ચ પેન્શનનો વિકલ્પ પસંદ કર્યો હતો પરંતુ તકનીકી કારણોસર અટવાયેલા હતા. હવે આ કર્મચારીઓ તેમના વાસ્તવિક મૂળ પગાર અને મોંઘવારી ભથ્થા (DA) ના આધારે પેન્શનમાં વધુ યોગદાન આપી શકશે, જેનાથી નિવૃત્તિ બાદ મળતા પેન્શનની રકમમાં મોટો વધારો થશે.

શું છે આ સમગ્ર વિવાદ અને 2014 નો નિયમ?

વર્ષ 2014 પૂર્વે, કર્મચારીઓ પાસે તેમની નિશ્ચિત પગાર મર્યાદાને બદલે વાસ્તવિક પગાર પર પેન્શન ફાળો આપવાની સ્વતંત્રતા હતી. જોકે, 1 સપ્ટેમ્બર, 2014 ના રોજ સરકારે પેન્શનપાત્ર પગારની મહત્તમ મર્યાદા ₹15,000 નિર્ધારિત કરી દીધી હતી. આ મર્યાદાને કારણે ન્યૂનતમ પેન્શન ₹1,000 અને મહત્તમ આશરે ₹7,500 સુધી સીમિત થઈ ગયું હતું. આ નવા નિયમથી વધુ પગાર મેળવતા કર્મચારીઓના પેન્શન લાભો પર કાપ મુકાયો હતો. હવે, EPFO એ સ્પષ્ટતા કરી છે કે આ કોઈ નવી સ્કીમ નથી, પરંતુ જૂના લાભોને ફરીથી સક્રિય કરવાની પ્રક્રિયા છે.

કોને મળશે આ ફેરફારનો સીધો ફાયદો?

EPFO દ્વારા જારી કરાયેલ નવી માર્ગદર્શિકા મુજબ, આ સુવિધાનો લાભ દરેક સભ્યને મળશે નહીં. આ માટે ચોક્કસ પાત્રતા નક્કી કરવામાં આવી છે:

  • સમયગાળો: જે કર્મચારીઓએ 1 સપ્ટેમ્બર, 2014 પહેલા ઉચ્ચ પેન્શન માટે અરજી કરી હતી.
  • નોકરીદાતાની સંમતિ: જેમના એમ્પ્લોયર (માલિક) ઉચ્ચ યોગદાન આપવા માટે સંમત થયા હતા.
  • PSU કર્મચારીઓ: ખાસ કરીને જાહેર ક્ષેત્રના એકમોમાં કામ કરતા કર્મચારીઓ કે જેમણે અગાઉ આ વિકલ્પ પસંદ કર્યો હતો.

વર્તમાન EPF અને EPS ગણિત સમજો

હાલના નિયમો મુજબ, કર્મચારી અને નોકરીદાતા બંને પગારના 12 ટકા હિસ્સો EPF માં આપે છે. નોકરીદાતાના 12 ટકામાંથી 8.33 ટકા હિસ્સો કર્મચારી પેન્શન યોજના (EPS) માં જાય છે અને બાકીનો 3.67 ટકા હિસ્સો પીએફ ખાતામાં જમા થાય છે. અત્યાર સુધી પેન્શનની ગણતરી માત્ર ₹15,000 ની મર્યાદા પર જ થતી હતી, પરંતુ હવે પાત્ર કર્મચારીઓ તેમના મૂળ પગાર (Basic Salary) પર ગણતરી કરાવી શકશે, જે પેન્શનની રકમમાં મોટો ઉછાળો લાવશે.

નિષ્ણાતોના મતે, આ પગલાથી 2014 થી ચાલી આવતી કાયદાકીય મૂંઝવણો દૂર થશે. જોકે, 2014 પછી નોકરીમાં જોડાયેલા નવા કર્મચારીઓ માટે હાલમાં કોઈ ફેરફાર કરવામાં આવ્યો નથી.