જો તમે તમારા પૈસા સુરક્ષિત અને સારા વળતરના વિકલ્પમાં રોકાણ કરવા માંગતા હોય તો તમારા મનમાં આ પ્રશ્ન આવ્યો જ હશે - FD એટલે કે ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ વધુ સારું છે કે મ્યુચ્યુઅલ ફંડ ? એક તરફ FD રોકાણકારોને ગેરંટીકૃત વળતર અને મૂડી સુરક્ષા આપે છે, તો બીજી તરફ મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં ફુગાવાને હરાવવાની અને લાંબા ગાળે વધુ વળતર આપવાની ક્ષમતા હોય છે. પરંતુ બંને વચ્ચે શું તફાવત છે ? જોખમ શું છે ? તમારા માટે કયો વિકલ્પ ફાયદાકારક રહેશે? 

બંને વચ્ચે શું તફાવત છે

વળતર 

ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ એ એક રોકાણ વિકલ્પ છે જે સુરક્ષિત અને નિશ્ચિત વળતર આપે છે. બેંકો નિશ્ચિત સમયગાળા માટે પૂર્વનિર્ધારિત વ્યાજ દર પર ગેરંટીકૃત વળતર આપે છે. તે એવા લોકો માટે યોગ્ય છે જેઓ કોઈ પણ જોખમ લેવા માંગતા નથી.

મ્યુચ્યુઅલ ફંડનું વળતર બજારના પ્રદર્શન પર આધારિત છે. આ ફંડ્સ શેરબજાર, બોન્ડ વગેરેમાં રોકાણ કરે છે, તેથી તેમાંથી વધુ વળતર મેળવવાની શક્યતા રહે છે, પરંતુ જોખમ પણ વધારે છે.

જોખમ

FD ને ઓછા જોખમવાળા રોકાણો ગણવામાં આવે છે. DICGC હેઠળ ફિક્સ્ડ રિટર્ન અને ₹5 લાખ સુધીનું વીમા કવર તેને વધુ સુરક્ષિત બનાવે છે.

મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સમાં જોખમનું સ્તર ફંડના સ્વભાવ પર આધાર રાખે છે. ઇક્વિટી ફંડ્સમાં જોખમ વધારે હોય છે જ્યારે ડેટ ફંડ્સ પ્રમાણમાં વધુ સુરક્ષિત હોય છે. તેઓ બજારના વધઘટથી સીધા પ્રભાવિત થાય છે.

ખર્ચ

FD માં કોઈ વધારાના શુલ્ક નથી. તમારું વ્યાજ બેંક દ્વારા સીધા તમારા ખાતામાં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવે છે.

મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ ફંડ મેનેજમેન્ટ ફી, એડમિન ચાર્જ વગેરે વસૂલ કરે છે. આને "ખર્ચ ગુણોત્તર" કહેવામાં આવે છે, જે ફંડના પ્રકાર અને એસેટ મેનેજમેન્ટ કંપની પર આધાર રાખે છે.

ઉપાડ સુવિધા 

તમે FD માં અકાળ ઉપાડ કરી શકો છો (જો FD કોલએબલ હોય). જો કે, આ માટે સામાન્ય રીતે 1% સુધી વ્યાજ (પેનલ્ટી) માં કપાત કરવામાં આવે છે.

તમે મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ (ELSS સિવાય) માં કોઈપણ સમયે રોકાણ ઉપાડી શકો છો. કેટલાક ફંડ્સ વહેલા ઉપાડ પર એક્ઝિટ લોડ વસૂલ કરે છે, જે સામાન્ય રીતે લગભગ 1% હોય છે.

ટેક્સેસન

FD પર મળતું વ્યાજ તમારા આવકવેરા સ્લેબ મુજબ કરપાત્ર છે.

જો વ્યાજ ₹50,000 (વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે ₹1 લાખ) થી વધુ હોય તો TDS 10% વસૂલવામાં આવે છે.

FY2025-26: ₹50,000 (વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે ₹1 લાખ)

FY2024-25: ₹40,000 / ₹50,000

મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં ટેક્સ ફંડના પ્રકાર અને રોકાણ સમયગાળા પર આધાર રાખે છે:

ઇક્વિટી ફંડ્સ:

12 મહિનાથી ઓછા = 20% પર STCG

12 મહિનાથી વધુ = LTCG @ 12.5% ​​(ઇન્ડેક્સેશન વિના)

ડેટ ફંડ્સ:

ટેક્સ સ્લેબ મુજબ કરપાત્ર (સામાન્ય આવકની જેમ)

રોકાણ પદ્ધતિ

તમે FD માં ફક્ત એકસામટી રકમનું રોકાણ કરી શકો છો. ઉદાહરણ તરીકે ઉજ્જિવન બેંકમાં ફક્ત ₹1,000 થી FD શરૂ કરી શકાય છે.

મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં બે વિકલ્પો છે: લમ્પ-સમ અને SIP (સિસ્ટમેટિક ઇન્વેસ્ટમેન્ટ પ્લાન). SIP સાથે, તમે ₹500 જેવી નાની રકમથી રોકાણ શરૂ કરી શકો છો.

કયું સારું છે?

ઉજ્જિવન સ્મોલ ફાઇનાન્સ બેંકના મતે, જો તમે ઓછું જોખમ અને નિશ્ચિત વળતર ઇચ્છતા હોય તો તમારે FD માં રોકાણ કરવું જોઈએ. જો તમે લાંબા ગાળે ઉચ્ચ વળતર મેળવવા અને ફુગાવાને હરાવવાનું લક્ષ્ય રાખતા હો, તો મ્યુચ્યુઅલ ફંડ એક સમજદાર વિકલ્પ છે. રોકાણ કરતા પહેલા તમારા નાણાકીય લક્ષ્યો, જોખમ લેવાની ક્ષમતા અને સમય ક્ષિતિજનું મૂલ્યાંકન કરો.

(Disclaimer: આ કોઈ રોકાણ સલાહ નથી પરંતુ ફક્ત એક માહિતી આપવામાં આવી છે. પૈસા સંબંધિત કોઈપણ નિર્ણય લેતા પહેલા તમારા નાણાકીય સલાહકારોની સલાહ લો.)