NPS to OPS update: કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ માટે આજનો દિવસ એટલે કે 1 December, 2025 થી એક મોટો ફેરફાર અમલમાં આવ્યો છે. જે કર્મચારીઓ નેશનલ પેન્શન સિસ્ટમ (NPS) છોડીને નવી જાહેર કરાયેલી યુનિફાઇડ પેન્શન સ્કીમ (UPS) માં જોડાવા માંગતા હતા, તેમના માટે હવે દરવાજા બંધ થઈ ગયા છે. સરકારે આ ફેરફાર માટેની અંતિમ સમયમર્યાદા 30 November, 2025 નક્કી કરી હતી, જે હવે પૂર્ણ થઈ ગઈ છે. જેમણે આ તારીખ સુધીમાં વિકલ્પ પસંદ નથી કર્યો, તેઓ હવે આ યોજનામાં સ્થળાંતર (Switch) કરી શકશે નહીં.
NPS થી UPS માં જવાનો રસ્તો બંધ
નાણા મંત્રાલય દ્વારા અગાઉ બહાર પાડવામાં આવેલા આદેશ અનુસાર, કર્મચારીઓને પેન્શન સ્કીમ પસંદ કરવા માટે પૂરતો સમય આપવામાં આવ્યો હતો. ખાસ કરીને 1 April, 2025 થી 31 August, 2025 ની વચ્ચે સેવામાં જોડાયેલા કર્મચારીઓ માટે આ વિકલ્પ ખુલ્લો હતો. સરકારે કર્મચારીઓના હિતમાં સમયમર્યાદા લંબાવી હતી, પરંતુ હવે 1 December, 2025 થી આ પ્રક્રિયા સત્તાવાર રીતે સ્થગિત કરી દેવામાં આવી છે.
જાન્યુઆરીમાં જારી થયું હતું નોટિફિકેશન
ચાલુ વર્ષની શરૂઆતમાં જ સરકારે આ અંગેની સ્પષ્ટતા કરી હતી. ભારત સરકારના નાણા મંત્રાલયે 24.01.2025 ના રોજ નોટિફિકેશન નંબર F. No. FX-1/3/2024 PR દ્વારા પાત્રતા ધરાવતા કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ માટે UPS ની જાહેરાત કરી હતી. આ નિર્ણયનો ઉદ્દેશ્ય કર્મચારીઓને નિવૃત્તિ પછીની આર્થિક સુરક્ષા માટે એક મજબૂત વિકલ્પ પૂરો પાડવાનો હતો.
શું છે યુનિફાઇડ પેન્શન સ્કીમ (UPS)?
સરકાર દ્વારા 1 April, 2025 થી લાગુ કરવામાં આવેલી UPS એ NPS નો એક સુરક્ષિત વિકલ્પ છે.
લાભ: આ યોજના ખાતરીપૂર્વકનું (Assured) પેન્શન આપે છે. તે મોંઘવારી સાથે જોડાયેલું (Inflation-indexed) છે, એટલે કે જેમ મોંઘવારી વધશે તેમ પેન્શનની રકમમાં પણ વધારો થશે.
ઉદ્દેશ્ય: આ સ્કીમ કર્મચારીઓની લાંબા ગાળાની નાણાકીય ચિંતાઓ અને પેન્શનની રકમ અંગેની અનિશ્ચિતતા દૂર કરવા માટે ડિઝાઈન કરવામાં આવી છે.
ફાળાનું ગણિત: કોણે કેટલા પૈસા આપવા પડે?
UPS નું માળખું કર્મચારી અને સરકાર બંનેના યોગદાન પર આધારિત છે:
કર્મચારીનો ફાળો: કર્મચારીએ પોતાના મૂળ પગાર (Basic Pay) અને મોંઘવારી ભથ્થા (DA) ના 10% રકમ જમા કરાવવી પડે છે.
સરકારનો ફાળો: આ યોજનામાં સરકાર (નોકરીદાતા) તરફથી મોટું યોગદાન આપવામાં આવે છે, જે પગારના 18.5% જેટલું હોય છે.
સરકારનો હેતુ કર્મચારીઓને જાણકાર પસંદગીઓ (Informed Choices) પ્રદાન કરવાનો હતો જેથી તેઓ તેમનું ભવિષ્ય સુરક્ષિત કરી શકે. જેમણે સમયસર નિર્ણય લીધો છે તેઓ આ યોજનાનો લાભ મેળવશે, જ્યારે બાકીના કર્મચારીઓ NPS હેઠળ જ ચાલુ રહેશે.