Islamabad Talks 2.0: પશ્ચિમ એશિયામાં યુદ્ધના વાદળો વધુ ઘેરા બની રહ્યા છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે પાકિસ્તાનના ઇસ્લામાબાદમાં સૂચિત '2.0 વાટાઘાટો' અંગે હજુ સસ્પેન્સ અકબંધ છે, ત્યારે જ અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાનને ખુલ્લી ધમકી આપીને સનસનાટી મચાવી દીધી છે. એક તરફ શાંતિ મંત્રણાની તૈયારીઓ ચાલી રહી છે, તો બીજી તરફ ટ્રમ્પે ચીમકી આપી છે કે જો યુદ્ધવિરામ તૂટ્યો તો હવે ઈરાન પર માત્ર બોમ્બ જ વરસશે. આ દરમિયાન ચીન અને બ્રિટન જેવા દેશો પણ સક્રિય થઈ ગયા છે અને શાંતિની અપીલ કરી રહ્યા છે. ચાલો જાણીએ આ ગંભીર વૈશ્વિક મુદ્દે અત્યારે શું ચાલી રહ્યું છે.
ઇસ્લામાબાદ 2.0 વાટાઘાટો અને ઈરાનનું વલણ
અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા તણાવ અને યુદ્ધની સ્થિતિને શાંત કરવા ઇસ્લામાબાદમાં 2.0 વાટાઘાટોની ચર્ચા છે. મળતા અહેવાલો મુજબ, અમેરિકા તરફથી ઉપરાષ્ટ્રપતિ જેડી વાન્સના નેતૃત્વમાં એક ડેલિગેશન પાકિસ્તાન આવી રહ્યું છે. સામે પક્ષે, ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કિયાન પણ પોતાના વલણ પર મક્કમ છે. જોકે, તેમણે એવા સંકેતો ચોક્કસ આપ્યા છે કે તેઓ હવે આ યુદ્ધનો અંત લાવીને પોતાના દેશના વિકાસ અને પુનઃનિર્માણ પર ધ્યાન આપવા માંગે છે.
ટ્રમ્પની ખતરનાક ધમકી
પરંતુ, આ શાંતિની આશાઓ વચ્ચે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે PBS ન્યૂઝને આપેલી મુલાકાતમાં બળતામાં ઘી હોમવાનું કામ કર્યું છે. ટ્રમ્પે સીધી ચેતવણી આપતા કહ્યું કે, "જો ઈરાન સાથેનો યુદ્ધવિરામ પૂરો થયો, તો હવે ત્યાં ઘણા બોમ્બ પડવા લાગશે." તેમણે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું કે અમેરિકાની પહેલી અને મુખ્ય માંગ એ જ છે કે ઈરાન પાસે કોઈ પણ ભોગે પરમાણુ શસ્ત્રો ન હોવા જોઈએ. અમેરિકા જ્યારે વાટાઘાટોના ટેબલ પર આવવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે, ત્યારે જ ટ્રમ્પના આ નિવેદને વાતાવરણ ડહોળી નાખ્યું છે.
ઈરાનનો અમેરિકા પર અવિશ્વાસ
ટ્રમ્પની આ ધમકી અને અમેરિકાના વલણથી ઈરાને પણ જાહેરમાં અમેરિકા પર અવિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો છે. રાષ્ટ્રપતિ પેઝેશ્કિયાને સ્પષ્ટ કહી દીધું છે કે, જો અગાઉ આપેલા વચનો પાળવામાં આવે તો જ આ વાટાઘાટોનો કોઈ અર્થ રહેશે. તેમણે ફરી યાદ અપાવ્યું કે ઈરાન કોઈના દબાણ સામે ઝૂકવાનું નથી અને અમેરિકાનું વલણ હંમેશાં વિરોધાભાસી અને બિન-રચનાત્મક જ રહ્યું છે.
વૈશ્વિક દેશોની એન્ટ્રી અને શાંતિની અપીલ
આ ભયાનક તણાવ વચ્ચે હવે વૈશ્વિક મહાસત્તાઓ પણ મેદાનમાં આવી છે. ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગે સાઉદી અરેબિયાના ક્રાઉન પ્રિન્સ સાથે વાતચીત કરીને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં વેપારી જહાજોની અવરજવર સામાન્ય બનાવવા અને વાતચીતથી ઉકેલ લાવવા પર ભાર મૂક્યો છે. બીજી બાજુ, બ્રિટનના વિદેશ પ્રધાન યવેટ કૂપરે પણ ટોક્યોમાં જાપાનના વિદેશ પ્રધાન તોશિમિત્સુ મોટેગી સાથે મુલાકાત કરીને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ જલ્દી ખોલવા અને આંતરરાષ્ટ્રીય દરિયાઈ કાયદાઓનું પાલન કરવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો હતો.
ટૂંકમાં, અત્યારે પરિસ્થિતિ અત્યંત સંવેદનશીલ છે, જ્યાં એક તરફ શાંતિના પ્રયાસો છે તો બીજી તરફ અવિશ્વાસ અને લશ્કરી કાર્યવાહીની ધમકીઓ સમગ્ર પ્રદેશને અસ્થિર બનાવી રહી છે.