પુસ્તક હાથમાં પકડતા જ કેમ આવવા લાગે છે ઊંઘ, વાંચવામાં કેમ આવે છે આળસ?

ઘણા લોકોને અભ્યાસ કરતી વખતે ઊંઘ આવે છે. પુસ્તક ખોલતાની સાથે જ તેમની આંખો ભારે થઈ જાય છે અને તેઓ બગાસું ખાવા લાગે છે. આ ફક્ત આળસને કારણે નથી.

ઘણા લોકોને અભ્યાસ કરતી વખતે ઊંઘ આવે છે

ઘણા લોકોને અભ્યાસ કરતી વખતે ઊંઘ આવે છે. પુસ્તક ખોલતાની સાથે જ તેમની આંખો ભારે થઈ જાય છે અને તેઓ બગાસું ખાવા લાગે છે. આ ફક્ત આળસને કારણે નથી. તે શારીરિક અને માનસિક પરિબળોને કારણે થાય છે. આંખોનો થાક, માનસિક તણાવ, ઊંઘનો અભાવ, ભારે ખોરાક અને ખરાબ પર્યાવરણીય પરિસ્થિતિઓ મુખ્ય કારણો છે. યોગ્ય પ્રકાશ, પૂરતી ઊંઘ અને નાનો બ્રેક લેવાથી આ સમસ્યાને દૂર કરી શકાય છે.

અભ્યાસ દરમિયાન આંખો સતત એક બિંદુ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. આ આંખના સ્નાયુઓ પર તાણ લાવે છે અને થાકનું કારણ બને છે. જ્યારે આંખો થાકી જાય છે, ત્યારે મગજને પણ આરામની જરૂર હોય છે. આ અભ્યાસ કરતી વખતે ઊંઘ પર સીધી અસર કરે છે.

ઉપરાંત, અભ્યાસ કરતી વખતે મગજ નવી માહિતીને સમજવા અને યાદ રાખવાનું કામ કરે છે. આ પ્રક્રિયા ઊર્જાનો વપરાશ કરે છે. લાંબા સમય સુધી સતત અભ્યાસ મગજને થાકી જાય છે અને શરીર ઊંઘનો સંકેત આપવાનું શરૂ કરે છે.

જ્યારે આપણે અભ્યાસ શરૂ કરીએ છીએ ત્યારે મગજને વધુ વિચારવાની અને ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાની જરૂર છે. જો વિષય મુશ્કેલ અથવા સમજવામાં મુશ્કેલ હોય, તો મગજ પર દબાણ વધુ વધે છે.

આવી સ્થિતિમાં મગજ શરીરને આરામ કરવાનો સંકેત આપે છે. ક્યારેક આ સંકેત ઊંઘ તરીકે પ્રગટ થાય છે જેના કારણે વ્યક્તિ અભ્યાસ કરતી વખતે અચાનક સુસ્તી અનુભવે છે.

Continues below advertisement

જો કોઈ વ્યક્તિ દરરોજ 7-8 કલાક ઊંઘ ન લે તો શરીરમાં થાક વધે છે. શાંત વાતાવરણમાં અભ્યાસ કરવાથી શરીરને આરામ કરવાની તક મળે છે. આવી સ્થિતિમાં ઊંઘ ઝડપથી આવી શકે છે.

વિદ્યાર્થીઓમાં આ સમસ્યા વધુ જોવા મળે છે, ખાસ કરીને પરીક્ષા દરમિયાન જ્યારે તેઓ મોડા સુધી જાગતા રહે છે. વધુમાં ભારે ભોજન કર્યા પછી શરીર ખોરાક પચાવવાનું શરૂ કરે છે. આ સમય દરમિયાન પેટ તરફ લોહીનો પ્રવાહ વધે છે, જેના કારણે મગજ થોડું સુસ્ત લાગે છે.

આ સમયે અભ્યાસ કરવાથી ઊંઘ આવવાની શક્યતા વધી જાય છે, તેથી જમ્યા પછી તરત જ અભ્યાસ કરવો અયોગ્ય માનવામાં આવે છે. પથારીમાં સૂતી વખતે વાંચન, ઓશીકું રાખીને આરામથી બેસવું, અથવા ઝાંખા પ્રકાશમાં અભ્યાસ કરવાથી પણ ઊંઘ આવે છે. શરીર આવા વાતાવરણને આરામ અને ઊંઘ સાથે સાંકળે છે.

ઝાંખા પ્રકાશથી આંખો પર વધુ તાણ પડે છે, જેના કારણે થાક લાગે છે. સીધી ખુરશી અને ટેબલનો ઉપયોગ અને અભ્યાસ માટે સારી લાઇટિંગ જરૂરી છે. જો તમને વિષયમાં રસ ન હોય તો અભ્યાસ બોજ જેવો લાગી શકે છે. મન પોતાને વિચલિત કરવાનો પ્રયાસ કરે છે. આ સુસ્તી અને ઊંઘ પણ લાવી શકે છે.