આધાર કાર્ડમાં હજુ પણ બાળપણનો ફોટો છે? શરમાવાની જરૂર નથી, આ સરળ સ્ટેપ્સથી બદલો તમારો ફોટો

ઓનલાઈન નહીં પણ આ રીતે થશે કામ: જાણો ફોર્મ ભરવાથી લઈને ફી અને સમય મર્યાદાની સંપૂર્ણ પ્રક્રિયા.

વર્તમાન સમયમાં આધાર કાર્ડ એ ભારતના દરેક નાગરિક માટે સૌથી અગત્યનું અને અનિવાર્ય ઓળખ પત્ર બની ગયું છે. જોકે, ઘણા લોકોના આધાર કાર્ડ વર્ષો પહેલા બન્યા હોવાથી તેમાં તેમના બાળપણના અથવા ઘણા જૂના ફોટા હોય છે. આ કારણે ઘણીવાર તેઓ જાહેર સ્થળોએ કે કચેરીઓમાં કાર્ડ બતાવવામાં સંકોચ અનુભવે છે અથવા તો ઓળખ પ્રસ્થાપિત કરવામાં મુશ્કેલી ઊભી થાય છે. જો તમે પણ આવી સમસ્યાનો સામનો કરી રહ્યા હોવ અને તમારો જૂનો ફોટો બદલીને નવો લેટેસ્ટ ફોટો અપડેટ કરવા માંગતા હોવ, તો તેની પ્રક્રિયા હવે ખૂબ જ સરળ બનાવી દેવામાં આવી છે.

જૂનો ફોટો હોવો એ માત્ર દેખાવની વાત નથી, પરંતુ તે વ્યાવહારિક મુસીબત પણ બની શકે છે. બેંકિંગ કામગીરી હોય કે સરકારી યોજનાનો લાભ લેવાનો હોય, ડગલે ને પગલે આધાર વેરિફિકેશનની જરૂર પડે છે. સ્વાભાવિક છે કે ઉંમર વધવાની સાથે ચહેરાના દેખાવમાં ફેરફાર આવતો હોય છે. જો તમારા આધાર કાર્ડમાં ખૂબ નાનપણનો ફોટો હશે અને તે તમારા વર્તમાન ચહેરા સાથે મેચ નહીં થાય, તો વેરિફિકેશનમાં સમસ્યા સર્જાઈ શકે છે અને તમારું કામ અટકી શકે છે. આ સમસ્યાથી બચવા માટે સમયસર ફોટો અપડેટ કરવો હિતાવહ છે.

અહીં એક મોટી ગેરસમજ દૂર કરવી જરૂરી છે. ઘણા લોકો માને છે કે તેઓ ઘરે બેઠા ઓનલાઈન ફોટો બદલી શકશે. UIDAI ની સુવિધા મુજબ તમે નામ, સરનામું કે મોબાઈલ નંબર જેવી ડેમોગ્રાફિક વિગતો અમુક શરતોને આધીન ઓનલાઈન પોર્ટલ પર બદલી શકો છો. પરંતુ, ફોટો (Photo) અને આંગળીઓની છાપ જેવી બાયોમેટ્રિક (Biometric) વિગતો સુરક્ષાના કારણોસર ઓનલાઈન અપડેટ કરી શકાતી નથી. આ માટે તમારે તમારા નજીકના આધાર સેવા કેન્દ્ર (Aadhaar Seva Kendra) અથવા કાયમી એનરોલમેન્ટ સેન્ટરની મુલાકાત લેવી ફરજિયાત છે.

ફોટો બદલવાની પ્રક્રિયા ખૂબ જ પારદર્શક છે. સૌથી પહેલા તમારે UIDAI ની સત્તાવાર વેબસાઈટ uidai.gov.in પર જઈને 'My Aadhaar' સેક્શનમાંથી 'Aadhaar Enrolment/Correction/Update Form' ડાઉનલોડ કરવાનું રહેશે અને તેની પ્રિન્ટ કાઢવી પડશે. જો પ્રિન્ટ કાઢવાની સગવડ ન હોય, તો તમે સીધા આધાર સેન્ટર પર જઈને પણ આ ફોર્મ મેળવી શકો છો. ફોર્મમાં માંગવામાં આવેલી તમામ વિગતો તમારે ચોકસાઈપૂર્વક ભરવાની રહેશે, જેથી પાછળથી કોઈ ભૂલ ન રહી જાય.

ત્યારબાદ ભરેલું ફોર્મ લઈને તમારે નજીકના આધાર સેવા કેન્દ્ર પર જવાનું રહેશે. ત્યાં હાજર અધિકારી તમારા ફોર્મની અને દસ્તાવેજોની ચકાસણી કરશે. વેરિફિકેશન બાદ બાયોમેટ્રિક મશીન દ્વારા તમારી આંગળીઓની છાપ અને આંખોનું સ્કેનિંગ (Iris Scan) કરવામાં આવશે. અહીં ખાસ વાત એ છે કે તમારે તમારી સાથે પાસપોર્ટ સાઈઝનો ફોટો લઈ જવાની કોઈ જરૂર નથી. ત્યાં જ હાજર વેબ કેમેરા દ્વારા તમારો નવો લાઈવ ફોટો પાડવામાં આવશે, જે તમારા આધાર કાર્ડમાં અપડેટ થશે.

આ સમગ્ર પ્રક્રિયા નિઃશુલ્ક નથી, તેના માટે સરકારે ચોક્કસ ફી નક્કી કરી છે. UIDAI ના નિયમો અનુસાર, બાયોમેટ્રિક અપડેટ (જેમાં ફોટો બદલવાનો પણ સમાવેશ થાય છે) માટે તમારે ₹100 (GST સહિત) ની ફી ચૂકવવી પડશે. આ પેમેન્ટ તમે સેન્ટર પર તમારી સુવિધા મુજબ રોકડમાં અથવા ઓનલાઈન માધ્યમથી કરી શકો છો. ફી ચૂકવ્યા બાદ તમને એક રસીદ આપવામાં આવશે, જેને સાચવીને રાખવી જરૂરી છે.

આ રસીદમાં એક URN (Update Request Number) હોય છે. આ નંબરનો ઉપયોગ કરીને તમે ઘરે બેઠા UIDAI ની વેબસાઈટ પર તમારી અરજીનું સ્ટેટસ ચેક કરી શકો છો. સામાન્ય રીતે ફોટો સહિતની વિગતો સિસ્ટમમાં અપડેટ થવામાં 30 થી 90 દિવસ જેટલો સમય લાગી શકે છે. એકવાર તમારી વિગતો સફળતાપૂર્વક અપડેટ થઈ જાય, એટલે તમે UIDAI ની વેબસાઈટ પરથી તમારું નવું ઈ-આધાર (e-Aadhaar) ડાઉનલોડ કરી શકો છો જેમાં તમારો નવો ફોટો હશે.