જો રશિયા પર પરમાણુ હુમલો થાય તો અડધી દુનિયાનો નાશ થઈ શકે છે! પુતિનની 'ડેડ હેન્ડ સિસ્ટમ' શું છે?

શીત યુદ્ધ દરમિયાન વિકસેલી આ સિસ્ટમ માનવીય હસ્તક્ષેપ વિના પરમાણુ હુમલાનો જવાબ આપી શકે છે અમેરિકા સહિત દુનિયા માટે ચેતવણી.

Russia dead hand system: રશિયા, વિશ્વના બીજા સૌથી શક્તિશાળી પરમાણુ શક્તિ ધરાવતા દેશ, પાસે એક એવી ગુપ્ત સિસ્ટમ છે જે 'ડેડ હેન્ડ' તરીકે ઓળખાય છે. આ સિસ્ટમ, જેને 'પેરીમીટર' પણ કહેવાય છે, તે કોઈ પણ માનવ આદેશ વિના પરમાણુ હુમલાના જવાબમાં રશિયાના તમામ પરમાણુ શસ્ત્રો લોન્ચ કરી શકે છે. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે જો રશિયા પર પરમાણુ હુમલો થાય તો આ સિસ્ટમ સક્રિય થઈને અડધી દુનિયાનો નાશ કરી શકે છે.

અમેરિકા પછી રશિયા વિશ્વનો બીજો સૌથી શક્તિશાળી દેશ છે, જે પરમાણુ શસ્ત્રોનો વિશાળ ભંડાર ધરાવે છે. હાલમાં રશિયા પાસે ૧,૬૦૦ તૈનાત વ્યૂહાત્મક પરમાણુ શસ્ત્રો છે, ઉપરાંત ૨૪૦૦ અન્ય વ્યૂહાત્મક પરમાણુ શસ્ત્રો ઇન્ટરકોન્ટિનેન્ટલ બેલિસ્ટિક મિસાઇલો સાથે જોડાયેલા છે.

આ જ કારણ છે કે રશિયા વિશ્વનો સૌથી શક્તિશાળી દેશોમાંનો એક છે. પરંતુ જો રશિયા પર પરમાણુ હુમલો થાય, તો શું તે પછી અડધી દુનિયાનો નાશ થઈ શકે છે? આ પ્રશ્નનો જવાબ વ્લાદિમીર પુતિન પાસે રહેલી એક ઘાતક સિસ્ટમ 'ડેડ હેન્ડ' માં છુપાયેલો છે.

આ સિસ્ટમને રશિયાનો 'મૃત હાથ' (Dead Hand) કહેવામાં આવે છે. હકીકતમાં, શીત યુદ્ધ દરમિયાન, સોવિયેત સંઘે એવી ઘાતક પરમાણુ શસ્ત્ર પ્રણાલી વિકસાવી હતી જે વિશ્વનો નાશ કરી શકે છે. આ સિસ્ટમ કોઈપણ માનવ આદેશ વિના તેના બધા પરમાણુ શસ્ત્રો લોન્ચ કરી શકે છે.

રશિયાના તમામ પરમાણુ શસ્ત્રો ઓટોમેટેડ ન્યુક્લિયર વેપન કંટ્રોલ સિસ્ટમ અથવા 'પેરિમીટર' (Perimeter) સાથે જોડાયેલા હોવાનું કહેવાય છે. આ પેરિમીટરને જ 'ડેડ હેન્ડ' કહેવામાં આવે છે. કટોકટીની સ્થિતિમાં, જો પહેલો હુમલો કોઈ દુશ્મન દેશ, ખાસ કરીને અમેરિકા તરફથી થાય છે, તો ઉચ્ચ કક્ષાના અધિકારીઓ આ પેરિમીટરને સક્રિય કરી શકે છે.

એકવાર સક્રિય થઈ ગયા પછી, આ પેરિમીટર કે 'ડેડ હેન્ડ' પરમાણુ હુમલાના જવાબમાં રશિયાના બધા પરમાણુ શસ્ત્રો લોન્ચ કરી શકે છે. આ સિસ્ટમ એટલા માટે બનાવવામાં આવી હતી કે જો રશિયાના ટોચના નેતાઓ પરમાણુ હુમલામાં માર્યા જાય, તો પણ રશિયા વળતો પ્રહાર કરી શકે.

આનાથી ખાતરી થઈ ગઈ કે પહેલો હુમલો કરનાર પક્ષ બચી શકશે નહીં, તેથી તેને 'ડેડ હેન્ડ' કહેવામાં આવ્યું, જેનો અર્થ છે કે મરેલા હાથ દ્વારા પણ વળતો હુમલો થશે.