Cyber Fraud Prevention: આજકાલ લોકો અવારનવાર નવો સ્માર્ટફોન લીધા પછી જૂના ફોનને વેચી દે છે અથવા એક્સચેન્જ કરી દે છે. પરંતુ ઉતાવળમાં ઘણા લોકો પોતાના ફોનનો પૂરો ડેટા યોગ્ય રીતે ડિલીટ કરતા નથી, જેના કારણે પછીથી મોટી મુશ્કેલી ઊભી થઈ શકે છે. જૂના ફોનમાં આપણી ખાનગી તસવીરો, વીડિયો, મેસેજ, બેંક એપ્સ અને ઘણી મહત્વની જાણકારી હોય છે. જો આ બધું યોગ્ય રીતે હટાવવામાં ન આવે, તો સાયબર ફ્રોડનું જોખમ વધી શકે છે. તેથી ફોન વેચતા પહેલા થોડો સમય કાઢીને તેને સંપૂર્ણપણે સુરક્ષિત કરવો ખૂબ જ જરૂરી છે. સાથે જ સાયબર એક્સપર્ટ્સ પણ સલાહ આપે છે કે ફોન વેચતા પહેલા દરેક ડેટાને સારી રીતે ડિલીટ કરવો જોઈએ જેથી કોઈ પણ તમારી ખાનગી જાણકારીનો ખોટો ઉપયોગ ન કરી શકે.
સૌથી પહેલા Google અને સોશિયલ મીડિયા એકાઉન્ટ હટાવો
ફોન વેચતા પહેલા સૌથી મહત્વનું કામ પોતાના તમામ એકાઉન્ટ્સને લોગ આઉટ કરવાનું અને હટાવવાનું છે. આમાં Google એકાઉન્ટ, Gmail, Facebook, Instagram અને અન્ય સોશિયલ મીડિયા એપ્સનો સમાવેશ થાય છે. જો આ એકાઉન્ટ ફોનમાં રહી જાય છે, તો નવો યુઝર તમારા ઈમેલ, ફોટા અને સેવ કરેલી જાણકારી સુધી પહોંચી શકે છે. આની સાથે જ બેંકિંગ એપ્સ અને UPI એપ્સને પણ સંપૂર્ણપણે લોગ આઉટ અને ડિલીટ કરવી જોઈએ. ઘણીવાર લોકો માત્ર એપ ડિલીટ કરી દે છે, પરંતુ એકાઉન્ટ લોગ આઉટ કરવાનું ભૂલી જાય છે, જે સૌથી મોટી ભૂલ છે.
ફેક્ટરી રીસેટ અને મેમરી કાર્ડ/સિમની સુરક્ષા
ફોનનો ડેટા સંપૂર્ણપણે હટાવવા માટે “Factory Reset” કરવું એ સૌથી જરૂરી પગલું છે. આનાથી ફોનનો તમામ ડેટા, સેટિંગ અને ફાઈલો હટી જાય છે અને ફોન બિલકુલ નવા જેવો થઈ જાય છે. આ ઉપરાંત ફોનમાં લગાવેલું SD કાર્ડ અને સિમ કાર્ડ કાઢવું પણ જરૂરી છે. SD કાર્ડમાં અવારનવાર ફોટા, વીડિયો અને ડોક્યુમેન્ટ્સ સેવ હોય છે, જેને ભૂલથી પણ ફોનની સાથે આપવા જોઈએ નહીં. ઘણીવાર લોકો પોતાના જૂના WhatsApp ચેટ્સ અને બેકઅપને પણ છોડી દે છે, જે બાદમાં ખોટા હાથોમાં જઈ શકે છે. તેથી WhatsApp અને અન્ય મેસેજિંગ એપ્સનો બેકઅપ પહેલા સુરક્ષિત જગ્યાએ સેવ કરી લેવો જોઈએ.
સુરક્ષિત વેચાણ માટે જરૂરી છેલ્લા પગલાં
ફોન વેચતા પહેલા એ પણ ધ્યાન રાખો કે તમામ સેવ કરેલા પાસવર્ડ અને ઓટો-ફિલ ડેટા હટાવી દેવામાં આવે. સાથે જ ધ્યાન રાખો કે ફોનની “Find My Device” જેવી ટ્રેકિંગ સર્વિસને બંધ કરવી પણ જરૂરી છે. એક રિપોર્ટ અનુસાર, ઘણા સાયબર ગુનાઓ આ જ કારણસર થાય છે કારણ કે લોકો જૂના ફોનને સંપૂર્ણ રીતે સાફ કર્યા વિના વેચી દે છે. જો તમે આ નાની-નાની વાતોનું ધ્યાન રાખો છો, તો તમારો ડેટા સંપૂર્ણ સુરક્ષિત રહેશે અને કોઈપણ પ્રકારની સાયબર છેતરપિંડીથી બચી શકાય છે.