ભારત બનાવશે પોતાની એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ, S-500ને આપશે ટક્કર, ટેન્શનમાં ચીન-પાકિસ્તાન
ભારતના સંરક્ષણ સંશોધન અને વિકાસ સંગઠન (DRDO) ના વડાએ 8 જૂન, 2025 ના રોજ જાહેરાત કરી હતી કે પ્રોજેક્ટ કુશા રશિયાના S-500 ની સમકક્ષ છે અને ક્ષમતાઓમાં S-400 કરતા આગળ છે.
DRDO Kusha Sky Shield Program: ભારતના સંરક્ષણ સંશોધન અને વિકાસ સંગઠન (DRDO) ના વડાએ 8 જૂન, 2025 ના રોજ જાહેરાત કરી હતી કે પ્રોજેક્ટ કુશા રશિયાના S-500 ની સમકક્ષ છે અને ક્ષમતાઓમાં S-400 કરતા આગળ છે. આ પ્રોજેક્ટ ભારતના હવાઈ સંરક્ષણ માટે ગેમ ચેન્જર સાબિત થઈ શકે છે. તે સ્ટીલ્થ જેટ, ડ્રોન, વિમાન અને MAC-7 એન્ટી-શિપ બેલિસ્ટિક મિસાઇલોનો સામનો કરવા માટે રચાયેલ છે.
પ્રોજેક્ટ કુશા DRDO દ્વારા વિકસાવવામાં આવી રહ્યો છે અને તે એક સ્વદેશી લાંબા અંતરની હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલી છે. તેને એક્સટેન્ડેડ રેન્જ એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ (ERADS) અથવા પ્રિસિઝન-ગાઇડેડ લોંગ-રેન્જ સરફેસ-ટુ-એર મિસાઇલ (PGLRSAM) તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. પ્રોજેક્ટ કુશા 80 કિમી MR-SAM અને 400 કિમી S-400 વચ્ચેના અંતરને દૂર કરે છે. સાથે આકાશ અને બરાક-8 જેવી સિસ્ટમો સાથે પણ ઈંટીગ્રેટ થાય છે.
પાક અને ચીનના ખતરાઓનો સામનો કરવામાં સફળતા પ્રાપ્ત થશે
આ આત્મનિર્ભર ભારત પહેલનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે. તેનો ઉદ્દેશ્ય પ્રાદેશિક જોખમો, ખાસ કરીને પાકિસ્તાન અને ચીનથી સુરક્ષાને મજબૂત બનાવીને ભારતના હવાઈ ક્ષેત્રને હવાઈ જોખમોથી બચાવવાનો છે. મે 2025 ના ભારત-પાકિસ્તાન સંઘર્ષ પછી આ પ્રોજેક્ટે ધ્યાન ખેંચ્યું, જ્યાં હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલીઓ ડ્રોન અને મિસાઇલો સામે મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ અને કુશા જેવી સ્વદેશી ક્ષમતાઓની જરૂરિયાતને મજબૂત બનાવી. આ સિસ્ટમ 2028-2029 સમયમર્યાદા સુધીમાં ભારતીય વાયુસેના (IAF) અને ભારતીય નૌકાદળ માટે કાર્યરત થવાની અપેક્ષા છે.
આ સિસ્ટમની વિશેષતા શું છે ?
પ્રોજેક્ટ કુશાની મુખ્ય તાકાત તેની ત્રણ-સ્તરીય ઇન્ટરસેપ્ટર મિસાઇલ સિસ્ટમ છે, જે વિવિધ રેન્જ પર બહુવિધ હવાઈ જોખમોને નિષ્ક્રિય કરવા માટે રચાયેલ છે. M1 ઇન્ટરસેપ્ટર (150 કિમી) મિસાઇલ ટૂંકા રેન્જ પર ફાઇટર જેટ, ડ્રોન અને ક્રુઝ મિસાઇલ જેવા જોખમોને લક્ષ્ય બનાવશે.
તેનું કોમ્પેક્ટ 250 મીમી વ્યાસનું કિલ વ્હીકલ ડ્યુઅલ પલ્સ સોલિડ રોકેટ મોટર અને થ્રસ્ટ વેક્ટર કંટ્રોલથી સજ્જ છે, જે ઉચ્ચ ગતિશીલતા અને ચોકસાઈ સુનિશ્ચિત કરે છે, જે તેને વ્યૂહાત્મક અથડામણ માટે ખાસ બનાવે છે.
વિસ્તારિત રેન્જવાળી M2 ઇન્ટરસેપ્ટર (250 કિમી) મિસાઇલ એડવાન્સ ટારગેટને નિશાન બનાવી શકે છે, જેમાં એરબોર્ન અર્લી વોર્નિંગ એન્ડ કંટ્રોલ સિસ્ટમ્સ (AEW&CS) અને એન્ટી-શિપ બેલિસ્ટિક મિસાઇલ્સ (ASBM) સામેલ છે. તેમાં M1 ના 250 મીમી કિલ વ્હીકલનો સમાવેશ થાય છે, જે મધ્યમ-અંતરના જોખમો સામે ચપળતા અને ચોકસાઈ માટે ઑપ્ટિમાઇઝ કરવામાં આવે છે.
સિસ્ટમમાં સૌથી લાંબી રેન્જ મિસાઇલ, M3 ઇન્ટરસેપ્ટર (350-400 કિમી), મોટા વિમાનો અને સંભવિત ટૂંકા અને મધ્યમ-અંતરના બેલિસ્ટિક મિસાઇલો (SRBMs અને IRBMs) નો સામનો કરવા માટે રચાયેલ છે.
સિસ્ટમ ક્ષમતાઓ
આ ઇન્ટરસેપ્ટર્સમાં 85% ની પ્રભાવશાળી સિંગલ-શોટ કિલ સંભાવના છે, જે પાંચ-સેકન્ડના અંતરાલ પર સાલ્વો મોડમાં બે મિસાઇલો લોન્ચ કરવામાં આવે ત્યારે 98.5% સુધી વધી જાય છે. મિસાઇલો હિટ-ટુ-કિલ (HTK) ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરે છે, જે યુએસ THAAD અથવા SM-3 જેવી અદ્યતન સિસ્ટમોની જેમ વિસ્ફોટક વોરહેડ્સને બદલે ગતિ ઊર્જા પર આધાર રાખે છે.
રડાર અને ઇન્ફ્રારેડ માર્ગદર્શનનું સંયોજન કરતી ડ્યુઅલ-સીકર ટેકનોલોજી, સ્ટીલ્થ એરક્રાફ્ટ અને ક્રુઝ મિસાઇલો જેવા ઓછા-રડાર-સિગ્નેચર લક્ષ્યોને ટ્રેક કરવા અને નાશ કરવાની તેમની ક્ષમતામાં વધારો કરે છે.
ટોપ સ્ટોરી
ટ્રેન્ડિંગ સમાચાર
