કર્ણાટક હાઈકોર્ટના ચુકાદા મુજબ, જો પત્નીની આવક તેના પતિ કરતાં વધુ હોય તો તે ભરણપોષણ મેળવવા હકદાર નથી. ભરણપોષણ ત્યારે જ અપાય છે જ્યારે પત્ની પાસે જીવનનિર્વાહ માટે પૂરતા નાણાકીય સંસાધનો ન હોય.
પતિ-પત્નીના વિવાદમાં હાઈકોર્ટનો મોટો નિર્ણય; ભરણપોષણના નિયમોમાં આવ્યો મોટો ફેરફાર!
Karnataka High Court alimony ruling: ભરણપોષણનો આદેશ આપતા પહેલા બંને પક્ષોની આર્થિક સ્થિતિનું મૂલ્યાંકન અનિવાર્ય: હાઈકોર્ટે નીચલી કોર્ટનો વચગાળાનો આદેશ રદ કર્યો.

- કર્ણાટક હાઈકોર્ટે પત્નીની વધુ આવક પર ભરણપોષણ નામંજૂર કર્યું.
- કોર્ટે નીચલી અદાલતનો ૨૦,૦૦૦ રૂપિયા ભરણપોષણનો આદેશ રદ કર્યો.
- પતિની માસિક આવક ૫૭,૦૦૦ સામે પત્નીની આવક ઘણી વધારે હતી.
- ભરણપોષણ જરૂરિયાતમંદને આધાર, આર્થિક લાભનો હેતુ નથી.
Karnataka High Court alimony ruling: કર્ણાટક હાઈકોર્ટે ભરણપોષણના મામલે એક મહત્વપૂર્ણ અને પ્રાસંગિક ચુકાદો આપતા સ્પષ્ટ કર્યું છે કે, જો પત્નીની આવક તેના પતિ કરતાં વધુ હોય, તો તે ભરણપોષણ મેળવવા માટે હકદાર નથી. ન્યાયાધીશ સુમાલતાની સિંગલ બેન્ચે મૈસુરની ટ્રાયલ કોર્ટના અગાઉના આદેશને રદ કરતા જણાવ્યું હતું કે, ભરણપોષણનો આદેશ ફક્ત ત્યારે જ આપી શકાય છે જ્યારે તે કાયદાકીય રીતે સાબિત થાય કે પત્ની પાસે પોતાની જીવનજરૂરિયાત પૂરી કરવા માટે પૂરતા નાણાકીય સંસાધનોનો અભાવ છે.
શું હતો સમગ્ર કેસ?
આ કેસમાં સામેલ દંપતીએ 2024માં લગ્ન કર્યા હતા, પરંતુ લગ્નના માત્ર બે મહિનાની અંદર જ તેમની વચ્ચે મતભેદો થતા તેઓ અલગ થઈ ગયા હતા. પત્નીએ પતિ વિરુદ્ધ ઘરેલુ હિંસાનો કેસ દાખલ કર્યો હતો અને કાનૂની ખર્ચ ઉપરાંત માસિક 113,515 રૂપિયા ભરણપોષણ તરીકે મેળવવાની માંગ કરી હતી.
આ કેસની સુનાવણી દરમિયાન સામે આવ્યું કે પતિ એક ખાનગી નોકરીમાં કામ કરે છે અને તેની માસિક આવક 57,000 રૂપિયા છે. બીજી તરફ, પત્નીની માસિક આવક 100,000 રૂપિયાથી લઈને 164,000 રૂપિયા સુધીની હોવાનું નોંધાયું હતું. મૈસુરની ટ્રાયલ કોર્ટે અગાઉના આદેશમાં પતિને દર મહિને 20,000 રૂપિયા ભરણપોષણ તરીકે ચૂકવવાનો આદેશ આપ્યો હતો.
કોર્ટનું અવલોકન અને કાયદાકીય સ્થિતિ
હાઈકોર્ટે આ કેસની બારીકાઈથી તપાસ કરતા જણાવ્યું હતું કે, નીચલી કોર્ટે પતિની આર્થિક પરિસ્થિતિ પર ધ્યાન આપ્યું હતું, પરંતુ પત્નીની મજબૂત નાણાકીય સ્થિતિને સંપૂર્ણપણે અવગણી હતી. હાઈકોર્ટે તેના આદેશમાં ટિપ્પણી કરી હતી કે, જ્યારે કોઈ મહિલા ઘરેલુ હિંસા કાયદા અથવા હિન્દુ દત્તક અને ભરણપોષણ કાયદા હેઠળ ભરણપોષણ માંગે છે, ત્યારે તેનો અર્થ એવો નથી કે પતિને કોઈપણ કારણ વિના ભરણપોષણ ચૂકવવાનો આદેશ આપી શકાય.
કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે, કોઈપણ પ્રકારનો આદેશ આપતા પહેલા બંને પક્ષોની વાસ્તવિક આર્થિક સ્થિતિનું મૂલ્યાંકન કરવું અત્યંત આવશ્યક છે. ભરણપોષણનો ઉદ્દેશ્ય જરૂરિયાતમંદ પક્ષને ટેકો આપવાનો છે, નહીં કે વધુ કમાણી કરતા પક્ષને આર્થિક લાભ પહોંચાડવાનો.
ભવિષ્ય માટે દ્વાર ખુલ્લા
હાઈકોર્ટે હાલ માટે વચગાળાનો આદેશ રદ કર્યો છે, પરંતુ સાથે જ એ સ્પષ્ટતા પણ કરી છે કે જો ભવિષ્યમાં સંજોગો બદલાય છે અથવા મહિલાની નાણાકીય સ્થિતિમાં કોઈ પરિવર્તન આવે છે, તો તે કાયદેસર રીતે ફરીથી ભરણપોષણ માટે અરજી કરી શકે છે. આ ચુકાદો ભરણપોષણના કાયદાના અર્થઘટન માટે એક મહત્વપૂર્ણ માર્ગદર્શિકા બની રહેશે.
આ પણ વાંચોઃ શું વિધવા પુત્રવધૂ સસરાની મિલકતમાંથી ભરણપોષણ મેળવી શકે છે? દિલ્હી હાઈકોર્ટે આપ્યો ઐતિહાસિક ચુકાદો
Frequently Asked Questions
પત્નીની આવક પતિ કરતાં વધુ હોય તો ભરણપોષણ મળે?
ભરણપોષણ આપવાનો મુખ્ય હેતુ શું છે?
ભરણપોષણનો હેતુ જરૂરિયાતમંદ પક્ષને આર્થિક ટેકો આપવાનો છે, નહીં કે વધુ કમાણી કરનારને લાભ આપવાનો. કોર્ટે કોઈપણ આદેશ પહેલા બંને પક્ષની આર્થિક સ્થિતિનું મૂલ્યાંકન કરવું જરૂરી છે.
શું ભવિષ્યમાં પત્ની ફરી ભરણપોષણ માટે અરજી કરી શકે છે?
હા, હાઈકોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જો ભવિષ્યમાં પત્નીના સંજોગો કે નાણાકીય સ્થિતિ બદલાય, તો તે કાયદેસર રીતે ફરીથી ભરણપોષણ માટે અરજી કરી શકે છે.






















