Aadhaar Card Rule: આધાર કાર્ડમાં બીજી વખત જન્મતારીખ બદલવા પર શું થશે? UIDAI એ જણાવ્યો નિયમ
યુનિક આઇડેન્ટિફિકેશન ઓથોરિટી ઓફ ઇન્ડિયા (UIDAI) એ આધારમાં તમારી જન્મ તારીખ બદલવા માટેના નિયમો સ્પષ્ટ કર્યા છે.

- UIDAIના આધાર જન્મ તારીખ બદલવાના નિયમો સ્પષ્ટ કરાયા છે.
- બીજીવાર જન્મ તારીખ બદલાવ વધુ ચકાસણી, પુરાવા માંગશે.
- જન્મ પ્રમાણપત્ર આધાર માટેનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ પુરાવો ગણાશે.
- ઇરાદાપૂર્વક ખોટી માહિતી આપવાથી આધાર નિષ્ક્રિય થઈ શકે.
જો તમારા આધાર કાર્ડમાં તમારી જન્મ તારીખ ખોટી રીતે દાખલ થઈ હોય અને તમે તેને સુધારવા માંગતા હોય તો તમારા માટે મહત્વપૂર્ણ સમાચાર છે. યુનિક આઇડેન્ટિફિકેશન ઓથોરિટી ઓફ ઇન્ડિયા (UIDAI) એ આધારમાં તમારી જન્મ તારીખ બદલવા માટેના નિયમો સ્પષ્ટ કર્યા છે. જન્મ તારીખ એક કરતા વધુ વખત બદલી શકાય છે, પરંતુ બીજા કે પછીના ફેરફારોને માનક અપડેટ ગણવામાં આવશે નહીં. આવા કિસ્સાઓમાં વધુ ચકાસણીની જરૂર પડશે અને માન્ય દસ્તાવેજોની જરૂર પડશે. 24 ડિસેમ્બર, 2025 ના રોજ જારી કરાયેલ UIDAI ધોરણ અનુસાર, તમારી જન્મ તારીખ ફરીથી બદલવાની મંજૂરી ફક્ત અમુક શરતો હેઠળ જ છે. તેથી અલગ ઓળખ કાર્ડનો ઉપયોગ કરીને નવી જન્મ તારીખ દાખલ કરવી સરળ રહેશે નહીં.
જન્મ પ્રમાણપત્રને આધાર માટે સૌથી મહત્વપૂર્ણ જન્મ તારીખ માનવામાં આવે છે. જો જન્મ તારીખ અગાઉ અન્ય દસ્તાવેજોનો ઉપયોગ કરીને નોંધવામાં આવી હોય તો સુધારા માટે સમાન જન્મ પ્રમાણપત્રની જરૂર પડી શકે છે. જો કે, જો જન્મ પ્રમાણપત્ર પહેલાથી જ સબમિટ કરવામાં આવ્યું હોય તો સુધારા માટે સમાન જન્મ નોંધણી નંબર સાથેનું નવું પ્રમાણપત્ર જરૂરી હોઈ શકે છે. વધુમાં, કેટલાક કિસ્સાઓમાં સોગંદનામું જરૂરી રહેશે.
જો જન્મ તારીખ બીજી વખત બદલવામાં આવે તો શું થાય?
UIDAI મુજબ, આધારમાં જન્મ તારીખ કેટલી વાર બદલી શકાય તેની કોઈ મહત્તમ સંખ્યા નક્કી નથી. જો કે, બીજી કે પછીની જન્મ તારીખમાં ફેરફાર માટેની વિનંતીઓને પ્રમાણભૂત પ્રક્રિયા કરતાં અલગ રીતે ગણવામાં આવશે. આવી અરજીઓની વધુ કડક ચકાસણી થઈ શકે છે. જો જન્મ તારીખ પ્રથમ માન્ય દસ્તાવેજ જેમ કે માર્કશીટ અથવા પાસપોર્ટના આધારે દાખલ કરવામાં આવી હોય અને ભૂલ મળી આવે તો આગામી સુધારા માટે જન્મ પ્રમાણપત્ર જેવા મજબૂત પુરાવાની જરૂર પડી શકે છે. જો કે, જો જન્મ પ્રમાણપત્ર પહેલી વાર સબમિટ કરવામાં આવ્યું હોય અને ભૂલ પછીથી મળી આવે તો સમાન નોંધણી નંબર સાથે નવું જન્મ પ્રમાણપત્ર જરૂરી બની શકે છે.
ધારો કે કોઈ વ્યક્તિના જન્મ પ્રમાણપત્રમાં ખોટી તારીખ નોંધાયેલી હોય. આવી સ્થિતિમાં સંબંધિત જન્મ નોંધણી રેકોર્ડ પહેલા સુધારવો આવશ્યક છે. પછી સુધારેલા પ્રમાણપત્રનો ઉપયોગ આધારમાં જન્મ તારીખ અપડેટ કરવા માટે કરી શકાય છે. ફક્ત બીજા ઓળખ કાર્ડ પર અલગ તારીખ હોવાને કારણે આધારમાં ફેરફાર સ્વીકારવામાં આવે તે જરૂરી નથી.
દરેક ખોટી જન્મ તારીખને ઇરાદાપૂર્વકની ભૂલ ગણવામાં આવશે નહીં. જો વ્યક્તિએ આધાર માટે અરજી કરતી વખતે સાચા દસ્તાવેજો પૂરા પાડ્યા હોય, પરંતુ ઓપરેટરે માહિતી દાખલ કરતી વખતે ખોટી જન્મ તારીખ દાખલ કરી હોય તો આધાર ઓપરેટર દ્વારા તેને ભૂલ ગણી શકાય. આવા કિસ્સામા અગાઉ સબમિટ કરેલા દસ્તાવેજોની ચકાસણી કરી શકાય છે. જો રેકોર્ડ સાબિત કરે છે કે સાચી માહિતી પૂરી પાડવામાં આવી હતી અને આધાર બનાવતી વખતે ભૂલ થઈ હતી તો નિયમો અનુસાર સુધારાની પ્રક્રિયા અલગ હોઈ શકે છે. કેટલાક સંજોગોમાં સ્વ-ડિક્લેરેશનના આધારે સુધારાને પણ મંજૂરી આપી શકાય છે.
જોકે, જો કોઈ વ્યક્તિએ અગાઉ જાણી જોઈને ખોટી જન્મ તારીખ આપી હોય અથવા નકલી દસ્તાવેજોનો ઉપયોગ કર્યો હોય તો મામલો ગંભીર બની શકે છે. આવી વ્યક્તિને સાચી માહિતી અને માન્ય દસ્તાવેજો પ્રદાન કરવાની અંતિમ તક આપવામાં આવી શકે છે. તપાસ દરમિયાન આધારને નિષ્ક્રિય પણ કરી શકાય છે.
ઉંમરની કેટેગરી સાથે સંબંધિત નિયમો
મિન્ટના અહેવાલ મુજબ, UIDAI એ તેમની ઉંમરના આધારે બાળકોની નોંધણી અંગે પણ સાવચેતી રાખી છે. ઉદાહરણ તરીકે, જો કોઈ વ્યક્તિનો આધાર 0 થી 5 વર્ષની વય શ્રેણીમાં બનાવવામાં આવ્યો હતો, પરંતુ પછીથી તેમની જન્મ તારીખમાં ફેરફાર દર્શાવે છે કે નોંધણી સમયે તેઓ 5 વર્ષથી વધુ ઉંમરના હતા તો કેસ શંકાસ્પદ ગણી શકાય. જો જન્મ તારીખમાં ફેરફારથી ખબર પડે કે વ્યક્તિ નોંધણી સમયે 18 વર્ષથી વધુ ઉંમરની હતી તો તપાસ શરૂ થઈ શકે છે. આવા કિસ્સાઓમાં, વિનંતી નકારી શકાય છે અને આધાર કાર્ડ નિષ્ક્રિય થઈ શકે છે.
નામ બદલવાના નિયમો
UIDAI તમને તમારા આધાર કાર્ડ પર તમારું નામ બે વાર અપડેટ કરવાની મંજૂરી આપે છે જે ઘરેથી ઓનલાઈન કરી શકાય છે. તેથી, તમારું નામ બદલતા પહેલા બધી માહિતી અને દસ્તાવેજો કાળજીપૂર્વક તપાસો કારણ કે ત્રીજી વખત તમારું નામ અપડેટ કરવા માટે ઓનલાઈન સુવિધા ઉપલબ્ધ રહેશે નહીં. જો ત્રીજી વખત નામ બદલવાની જરૂર હોય તો તમારે અપવાદ પ્રક્રિયા દ્વારા તમારી વિનંતી સબમિટ કરવી આવશ્યક છે. આ માટે પૂરતું કારણ અને જરૂરી દસ્તાવેજો પ્રદાન કરવાની જરૂર છે અને ચકાસણી પછી જ નામ બદલવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે.





















