Navratri 2024: નવરાત્રિની શરુઆત કઈ રીતે થઈ હતી, જાણો તેના વિશે
નવરાત્રિ આખા વર્ષમાં 4 વખત ઉજવવામાં આવે છે. 2 ગુપ્ત નવરાત્રિના રૂપમાં અને એક ચૈત્ર નવરાત્રિ છે જે ચૈત્ર મહિનામાં ઉજવવામાં આવે છે. નવરાત્રિને શારદીય નવરાત્રી કહેવામાં આવે છે.
નવરાત્રિ આખા વર્ષમાં 4 વખત ઉજવવામાં આવે છે. 2 ગુપ્ત નવરાત્રિના રૂપમાં અને એક ચૈત્ર નવરાત્રિ છે જે ચૈત્ર મહિનામાં ઉજવવામાં આવે છે. નવરાત્રિને શારદીય નવરાત્રી કહેવામાં આવે છે. તે આસૌ મહિનાના શુક્લ પક્ષની પ્રતિપદા તિથિથી શરૂ થાય છે. આવી સ્થિતિમાં, આ વર્ષે શારદીય નવરાત્રિની શરૂઆત ગુરુવાર 03 ઓક્ટોબર 2024 થી થઈ રહી છે જે શનિવાર 12 ઓક્ટોબર 2024 ના રોજ સમાપ્ત થશે. નવરાત્રિ દરમિયાન, ભક્તો માતાના નવ સ્વરૂપોની પૂજા કરે છે અને ઘણા લોકો આ સમયગાળા દરમિયાન નવ દિવસ ઉપવાસ પણ રાખે છે. દેવી દુર્ગાના નવ સ્વરૂપોની પૂજા કરવાથી જીવનમાં સુખ અને સમૃદ્ધિ આવે છે અને પ્રગતિ થાય છે. નવરાત્રિ એ હિન્દુ ધર્મના મુખ્ય તહેવારોમાંનો એક છે, નવરાત્રીના તહેવારની ઉજવણીની પરંપરા પ્રાચીન સમયથી ચાલી આવે છે. આવી સ્થિતિમાં, ચાલો જાણીએ નવરાત્રિ દરમિયાન મા દુર્ગાની પૂજા શા માટે કરવામાં આવે છે.
નવરાત્રિ દરમિયાન દુર્ગાના નવ સ્વરૂપોની પૂજા કરવામાં આવે છે. નવરાત્રિ દરમિયાન માતાની પૂજા કરવાની પરંપરા સદીઓથી ચાલી આવે છે. પરંતુ, શું તમે જાણો છો કે નવરાત્રિની શરૂઆત ક્યારે અને કેવી રીતે થઈ હતી. નવરાત્રિ દરમિયાન 9 દિવસ ઉપવાસ કરનાર સૌપ્રથમ કોણ હતું. આજે અમે તમને જણાવીશું કે નવરાત્રિની ઉજવણી કેવી રીતે શરૂઆત થઈ હતી.
નવરાત્રિ સંબંધિત પ્રથમ કથા
હિંદુ ધાર્મિક ગ્રંથોમાં દેવી દુર્ગા અને મહિષાસુરની વાર્તાનો ઉલ્લેખ છે. આ કથામાંથી આપણને સત્તા અને અધર્મ પર ધર્મની જીતનો સંદેશ મળે છે. આ દંતકથા અનુસાર, મહિષાસુર નામનો એક શક્તિશાળી રાક્ષસ પોતાની શક્તિના નશામાં સ્વર્ગ અને પૃથ્વી પર અત્યાચાર કરવા લાગ્યો. તપસ્યા કરીને મહિષાસુરે ભગવાન બ્રહ્મા પાસેથી વરદાન મેળવ્યું કે કોઈ દેવ, દાનવ કે મનુષ્ય તેને મારી ન શકે. દેવતાઓએ ભગવાન બ્રહ્મા, વિષ્ણુ અને શિવને તેમના અત્યાચારોથી મુક્તિ માટે પ્રાર્થના કરી. આ પછી, ત્રણેય દેવતાઓએ તેમની શક્તિઓનું સંયોજન કર્યું અને દેવી દુર્ગાને પ્રગટ કર્યા. આ સાથે તેણે માતા દુર્ગાને પોતાના શ્રેષ્ઠ શસ્ત્રો આપ્યા.
આ પછી મહિષાસુર અને દેવી દુર્ગા વચ્ચે યુદ્ધ થયું. મહિષાસુરે અનેક રૂપ બદલી નાખ્યા, પરંતુ દેવી દુર્ગાએ મહિષાસુરના તમામ સ્વરૂપોને હરાવ્યા. યુદ્ધના અંતે માતા દુર્ગાએ મહિષાસુરનો વધ કર્યો. એવું માનવામાં આવે છે કે દેવી દુર્ગાએ મહિષાસુર સાથે નવ દિવસ સુધી યુદ્ધ કર્યું અને દસમા દિવસે મહિષાસુરનો વધ કર્યો. વિજયની યાદમાં દેવતાઓએ માતા દુર્ગાની પ્રશંસા કરી. આજે પણ નવરાત્રિના નવ દિવસ દરમિયાન માતા શક્તિની પૂજા કરવામાં આવે છે.
નવરાત્રિની શરૂઆત કઈ રીતે થઈ હતી
મા દુર્ગા પોતે શક્તિનું સ્વરૂપ છે અને નવરાત્રિ દરમિયાન તમામ ભક્તો તેમની પૂજા કરે છે. આધ્યાત્મિક શક્તિ, સુખ અને સમૃદ્ધિ મેળવવા માટે ઉપવાસ કરવામાં આવે છે. નવરાત્રિ શરૂ કરનાર રાજાએ પણ આધ્યાત્મિક શક્તિ અને દેવી દુર્ગા પાસેથી વિજયની પ્રાર્થના કરી હતી. વાલ્મીકિ રામાયણમાં ઉલ્લેખ છે કે, લંકા ચડાઇ કરતા પહેલા ભગવાન રામે કિષ્કિંધા પાસે ઋષ્યમુક પર્વત પર દુર્ગાની પૂજા કરી હતી. ભગવાન બ્રહ્માએ ભગવાન રામને દેવી દુર્ગાના સ્વરૂપ ચંડી દેવીની પૂજા કરવાની સલાહ આપી અને બ્રહ્માજીની સલાહ પ્રાપ્ત કર્યા પછી ભગવાન રામે પ્રતિપદા તિથિથી નવમી તિથિ સુધી ચંડી દેવીની પૂજા અને પાઠ કર્યા હતા.
નવરાત્રિની શરૂઆત કયા રાજાએ કરી
ચંડી પૂજાની સાથે જ ભગવાન બ્રહ્માએ રામને કહ્યું કે ચંડી પૂજા અને હવન પછી તમે 108 નીલ કમળ ચડાવશો તો જ તમારી પૂજા સફળ થશે. આ નીલ કમળ દુર્લભ માનવામાં આવે છે. રામે તેમની સેનાની મદદથી આ 108 નીલ કમળ મળ્યા, પરંતુ જ્યારે રાવણને ખબર પડી કે રામ ચંડી પૂજા કરી રહ્યા છે અને નીલ કમળની શોધ કરી રહ્યા છે, ત્યારે તેણે પોતાની જાદુઈ શક્તિથી એક નીલ કમળને ગાયબ કરી દીધા. ચંડી પૂજાના અંતે જ્યારે ભગવાન રામ માતાજીને નીલ કમળ અર્પણ કરી રહ્યા હતા ત્યારે એક કમળ ઓછું પડ્યું. આ જોઈને તેઓ ચિંતિત થઈ ગયા અને અંતે તેણે કમળને બદલે દેવી ચંડીને પોતાની એક આંખ અર્પણ કરવાનું નક્કી કર્યું. જેમ જ તેમણે આંખ અર્પણ કરવા માટે તીર ઊંચક્યું, માતા ચંડી પ્રગટ થયા અને તેમને વિજયના આશીર્વાદ આપ્યા.
નવરાત્રિનું વ્રત કોણે રાખ્યું હતું ?
ભગવાન રામે પ્રતિપદાથી નવમી સુધી માતા ચંડીને પ્રસન્ન કરવા અન્ન જળનો ત્યાગ કર્યો હતો. ભગવાન રામે નવ દિવસ સુધી દેવી દુર્ગાના સ્વરૂપ પૂજા કર્યા બાદ રાવણ પર વિજય મેળવ્યો હતો. એવું માનવામાં આવે છે કે ત્યારથી નવરાત્રિની ઉજવણી અને 9 દિવસના ઉપવાસ શરૂ થયા. આવી સ્થિતિમાં ભગવાન રામ પ્રથમ રાજા અને પ્રથમ મનુષ્ય હતા જેમણે નવરાત્રિના 9 દિવસનો ઉપવાસ કર્યો હતો.
ટોપ સ્ટોરી
ટ્રેન્ડિંગ સમાચાર
