'ડિવોર્સી' કહેવું હવે ગુનો!: છૂટાછેડા લીધેલી મહિલાઓને 'ડિવોર્સી' કહેવું હવે મોંઘુ પડશે, ઉલ્લંઘન કરનારને થશે દંડ

જમ્મુ-કાશ્મીર હાઈકોર્ટનો ઐતિહાસિક ચુકાદો, મહિલાઓને અપમાનજનક રીતે સંબોધવાની પ્રથા પર રોક, નીચલી અદાલતોને પાલનનો આદેશ

પ્રતિકાત્મક તસવીર

Source : ABPLIVE AI

J&K High Court ruling: જમ્મુ અને કાશ્મીર હાઈકોર્ટે એક સીમાચિહ્નરૂપ ચુકાદામાં છૂટાછેડા લીધેલી મહિલાઓને કોર્ટ કાર્યવાહી અને દસ્તાવેજોમાં ' ડિવોર્સી' તરીકે સંબોધવાની પ્રથા પર સખત પ્રતિબંધ મૂક્યો છે. કોર્ટે આ પ્રથાને માત્ર ખોટી જ નહીં, પરંતુ મહિલાઓ માટે અપમાનજનક અને પીડાદાયક ગણાવી છે. ન્યાયાલયે સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું છે કે કોઈપણ મહિલાને તેના છૂટાછેડાના આધારે 'ડિવોર્સી' તરીકે ઓળખવી અયોગ્ય છે અને આવી સંબોધન પ્રથા તાત્કાલિક બંધ થવી જોઈએ.

ન્યાયમૂર્તિ વિનોદ ચેટર્જી કૌલે વૈવાહિક વિવાદ સંબંધિત ત્રણ વર્ષ જૂની અરજી પર ચુકાદો આપતા આ મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય સંભળાવ્યો હતો. ન્યાયમૂર્તિ કૌલે અવલોકન કર્યું કે મહિલાઓને 'છૂટાછેડા' તરીકે ઓળખવી એ એક 'ખરાબ પ્રથા' છે. તેમણે તર્ક આપ્યો કે જો છૂટાછેડા લીધેલી મહિલાઓને 'ડિવોર્સી' કહી શકાય, તો પછી છૂટાછેડા આપનાર પુરુષોને પણ 'છૂટાછેડા આપનાર' તરીકે કેમ ન ઓળખવા જોઈએ? પરંતુ સમાજમાં આ પ્રકારનું સંબોધન પુરુષો માટે સ્વીકાર્ય નથી, જે દર્શાવે છે કે મહિલાઓ સાથે ભેદભાવપૂર્ણ વ્યવહાર કરવામાં આવે છે.

હાઈકોર્ટે તમામ નીચલી અદાલતોને આ આદેશનું સખતપણે પાલન કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે. એટલું જ નહીં, કોર્ટે આ નિર્ણયની સમીક્ષા માટે અરજી દાખલ કરનાર અરજદારને 20,000 રૂપિયાનો દંડ પણ ફટકાર્યો છે, જે આ બાબતની ગંભીરતા દર્શાવે છે. કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ભવિષ્યમાં કોઈપણ અરજી કે અપીલમાં જો મહિલાને 'ડિવોર્સી' તરીકે સંબોધવામાં આવશે તો તે અરજી રદબાતલ ગણાશે.

આ ચુકાદાને વકીલો અને મહિલા અધિકાર કાર્યકર્તાઓ દ્વારા વ્યાપકપણે આવકારવામાં આવ્યો છે. તેમનું માનવું છે કે આ નિર્ણય મહિલાઓ માટે સન્માનજનક વાતાવરણ સુનિશ્ચિત કરવામાં અને કોર્ટની કાર્યવાહીમાં લિંગ સમાનતાને પ્રોત્સાહન આપવામાં મદદરૂપ થશે.

અત્રે ઉલ્લેખનીય છે કે ઓગસ્ટ 2023 માં તત્કાલીન ચીફ જસ્ટિસ ડી.વાય. ચંદ્રચુડે સુપ્રીમ કોર્ટ વતી એક માર્ગદર્શિકા બહાર પાડી હતી. આ માર્ગદર્શિકામાં મહિલાઓ માટે અપમાનજનક શબ્દો અને ટાઇટલનો ઉપયોગ ટાળવાની સલાહ આપવામાં આવી હતી. હેન્ડબુકમાં સ્પષ્ટપણે જણાવવામાં આવ્યું હતું કે ગુનેગાર માત્ર ગુનેગાર હોય છે, પછી ભલે તે પુરુષ હોય કે સ્ત્રી, અને તેમના માટે અપમાનજનક વિશેષણોનો ઉપયોગ કરવો યોગ્ય નથી.

આ પણ વાંચો....