Natural Farming: ઝીરો બજેટમાં કમાવો લાખો રૂપિયાનો નફો, પૈસા ખર્ચા વિના ખેતી કરી મેળવો બમ્પર ઉત્પાદન

ભારતમાં ખેડૂતો દ્વારા ખેતીના ખર્ચમાં ઘટાડો કરીને તેમની આવક બમણી કરવા માટે ઘણી કૃષિ યોજનાઓ ચલાવવામાં આવી રહી છે.

પ્રતિકાત્મક તસવીર

Subhash Palekar Natural Farming: ભારતમાં ખેડૂતો દ્વારા ખેતીના ખર્ચમાં ઘટાડો કરીને તેમની આવક બમણી કરવા માટે ઘણી કૃષિ યોજનાઓ ચલાવવામાં આવી રહી છે. ખેડૂતોને ખેતીના તે પાસાઓથી માહિતગાર કરવામાં આવી રહ્યા છે જેમાંથી ઓછા ખર્ચે ટકાઉ ખેતી કરીને સારું ઉત્પાદન લઈ શકાય છે. જેમાં કુદરતી ખેતીનો સમાવેશ થાય છે.

કુદરતી ખેતી અનેક યુગોથી ગ્રામીણ અર્થવ્યવસ્થાનો એક ભાગ રહી હોવા છતાં મહારાષ્ટ્રના વૈજ્ઞાનિક ખેડૂત સુભાષ પાલેકરે તેને ખેડૂતો સુધી પહોંચાડવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી છે. પ્રાકૃતિક ખેતીને ઝીરો બજેટ નેચરલ ફાર્મિંગ પણ કહેવામાં આવે છે, કારણ કે આમાં કોઈપણ પૈસા ખર્ચ્યા વિના ફળો, શાકભાજી, અનાજ અને અન્ય કૃષિ ઉત્પાદનોનું સારું ઉત્પાદન લેવામાં આવે છે.

આ રીતે ઝીરો બજેટ ફાર્મિંગ થાય છે

ઝીરો બજેટ કુદરતી ખેતીમાં કોઈ રાસાયણિક ખાતરનો ઉપયોગ થતો નથી, પરંતુ બજારમાંથી કોઈપણ માલ ખરીદ્યા વિના ખેડૂતોને ઉપલબ્ધ સાધનોમાં ખેતી કરવામાં આવે છે.કુદરતી ખેતીમાં ગાય મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે, ગૌમૂત્ર અને ગોબરની મદદથી જીવામૃત અને બીજમૃત જેવા કુદરતી ખાતર બનાવવામાં આવે છે.

ગૌમૂત્રનો ઉપયોગ જંતુનાશક તરીકે પણ થાય છે. આ રીતે ખાતર અને જંતુનાશકો પર મોટી રકમ ખર્ચવાની જરૂર નથી. આ પદ્ધતિમાં લીમડાના પાનનો પણ ઉપયોગ કરવામાં આવે છે જે ખેતરમાં ઉભેલા વૃક્ષોમાંથી જ મળે છે. કુદરતી ખેતીમાં પાકમાંથી બિયારણ પણ એકત્રિત કરવામાં આવે છે, જેના કારણે બજારમાંથી ખેતી માટેના સાધનો ખરીદવાની કોઈ ઝંઝટ નથી. એટલું જ નહીં, પાકના અવશેષોનું સંચાલન કરીને ખેતરોમાં પડેલા કચરાનો ઉપયોગ ખાતર બનાવવામાં થાય છે. જેના કારણે કોઈ પ્રદૂષણ થતું નથી અને ખેતરનો માલ ખેતરમાં જ વપરાય છે.

ઓર્ગેનિક ખેતી અને કુદરતી ખેતી વચ્ચે ઘણી સામ્યતાઓ છે, પરંતુ આ બંને પદ્ધતિઓ એકબીજાથી તદ્દન અલગ છે. વાસ્તવમાં જૈવિક ખાતરો, જંતુનાશકો સજીવ ખેતીમાં ખરીદીને ઉપયોગમાં લેવાય છે. જેમ વર્મી કમ્પોસ્ટ બનાવવામાં પણ ઘણો ખર્ચ થાય છે. તેમ જંતુનાશક માટે લીમડાનું તેલ ખરીદવું પડે છે અને જમીન-પાકની જરૂરિયાત મુજબ ખાતર અને પોષક તત્વો પૂરા પાડવા પડે છે.

જ્યાં ઓર્ગેનિક ખેતીનો ઉદ્દેશ્ય ઉત્પાદન અને ઉત્પાદકતા બંનેમાં વધારો કરવાનો છે. બીજી તરફ, કુદરતી ખેતીનો ઉત્પાદન વધારવા જેવો કોઈ હેતુ નથી, બલ્કે તે નાના અને સીમાંત ખેડૂતો પર ખર્ચનો બોજ ઘટાડે છે. આજે મોટા ખેડૂતો પણ કુદરતી ખેતી અપનાવીને દાખલો બેસાડી રહ્યા છે.

સફળ ખેડૂત સુભાષ પાલેકર પણ ખેડૂતોને કુદરતી ખેતી કરવા માટે દિવસ-રાત પ્રોત્સાહિત કરી રહ્યા છે. કુદરતી ખેતીનું જ્ઞાન વિશ્વ સુધી પહોંચાડવા માટે તેમણે ઘણા પુસ્તકો પણ લખ્યા છે.કૃષિ ક્ષેત્રે સુભાષ પાલેકરના આ યોગદાન માટે ભારત સરકારે વર્ષ 2016માં તેમને પદ્મશ્રી પુરસ્કારથી પણ સન્માનિત કર્યા છે. સુભાષ પાલેકરે સમગ્ર વિશ્વને ઝીરો બજેટ ફાર્મિંગનો પરિચય કરાવ્યો હતો અને આજે ભારતના દરેક ખૂણે કુદરતી ખેતી માટેના તાલીમ કાર્યક્રમો ચલાવવામાં આવી રહ્યા છે. છે.

Disclaimer: અહીં આપવામાં આવેલી માહિતી અમુક મીડિયા રિપોર્ટ્સ અને માહિતી પર આધારિત છે. ABP અસ્મિતા કોઈપણ માહિતીની પુષ્ટી કરતું નથી. કોઈપણ માહિતી વ્યવહારમાં મૂકતા પહેલા સંબંધિત નિષ્ણાતની સલાહ લો.