ભાડૂઆત પણ છે ફ્લેટનો માલિક! મકાનમાલિકની મનમાનીને અટકાવવા માટે જાણો આ 5 કાયદાકીય અધિકારો

Tenant Rights India: વારંવાર ઘર ખાલી કરવાની ધમકી કે અચાનક ભાડું વધારવાની ઝંઝટથી બચવા માટે, ભાડૂઆતોએ પોતાના આ 5 મહત્વના અધિકારો જરૂર જાણવા જોઈએ.

tenant legal rights rent agreement deposit eviction security rules

Source : ai

Show Quick Read

Key points generated by AI, verified by newsroom

• યોગ્ય ભાડા કરાર કાનૂની સુરક્ષા માટે અત્યંત જરૂરી છે.
• ભાડું વધારવા ત્રણ મહિનાની લેખિત નોટિસ આપવી ફરજિયાત છે.
• ભાડૂઆતની મંજૂરી વિના ઘરમાં પ્રવેશ કરવો કાયદા વિરુદ્ધ છે.
• સિક્યોરિટી ડિપોઝિટ મર્યાદિત, મૂળભૂત સેવાઓ કાપી શકાતી નથી.

Tenant Rights India: દિલ્હી, મુંબઈ કે નોઈડા જેવા મોટા શહેરોમાં ભાડે ઘર શોધવું એ કોઈ યુદ્ધ જીતવા સમાન છે. ઘણી મહેનત પછી કદાચ તમને સારું ઘર મળી પણ જાય, પરંતુ ખરી લડાઈ તો ત્યારપછી મકાનમાલિકના નિયમો અને શરતો સાથે શરૂ થાય છે. જેમ કે, રાત્રે 10 વાગ્યા પછી એન્ટ્રી નહીં, કોઈ મહેમાન નહીં અને આવતા મહિનાથી ભાડામાં 20% નો વધારો. જો તમે પણ ભાડાના મકાનમાં રહો છો, તો મકાનમાલિકની આ વાતો અને નાની-નાની વાતોમાં ઘર ખાલી કરાવવાની ધમકીઓ તમારા માટે અજાણી નહીં હોય. પરંતુ શું તમે જાણો છો કે કાયદા મુજબ તમે માત્ર એક ભાડૂઆત નથી, પરંતુ તે ઘરના કામચલાઉ માલિક છો? કાયદાકીય નિષ્ણાતોના મતે, ભાડાના નિયમો ભાડૂઆતોને એટલા મજબૂત અધિકારો આપે છે કે મકાનમાલિકો મનમાની કરી શકતા નથી. ચાલો જાણીએ એવા 5 મુખ્ય અધિકારો વિશે, જે દરેક ભાડૂઆતને ખબર હોવા જ જોઈએ.

1. ભાડા કરાર (Rent Agreement) વિના બધું જ નકામું

એડવોકેટ રાકેશ ઉપાધ્યાય જણાવે છે કે તમારે ક્યારેય પણ યોગ્ય ભાડા કરાર વિના કોઈ ઘરમાં રહેવા જવું જોઈએ નહીં. આ કરારમાં ભાડું, સિક્યોરિટી ડિપોઝિટ અને રહેવાનો સમયગાળો સ્પષ્ટપણે લખાયેલો હોવો જોઈએ. 11 મહિનાનો કરાર બંને પક્ષોને કાનૂની રક્ષણ પૂરું પાડે છે. જો ભવિષ્યમાં મકાનમાલિક કોઈ વાતથી ફરી જાય, તો આ એગ્રીમેન્ટ તમારું સૌથી મોટું હથિયાર સાબિત થાય છે.

2. મનફાવે તેમ ભાડું વધારી શકાય નહીં

ઘણીવાર મકાનમાલિકો વર્ષની વચ્ચે જ ભાડું વધારવાની માંગ કરતા હોય છે. પરંતુ નિયમો અનુસાર, કરારના સમયગાળા દરમિયાન મકાનમાલિક અધવચ્ચેથી ભાડું વધારી શકે નહીં. જો ભાડું વધારવું જ હોય, તો તેના માટે ઓછામાં ઓછા 3 મહિના પહેલાં લેખિતમાં નોટિસ આપવી ફરજિયાત છે.

3. ઘરમાં પ્રવેશ માટે ભાડૂઆતની મંજૂરી જરૂરી

જો તમારા મકાનમાલિક તમારી ગેરહાજરીમાં કે અચાનક તમારી જાણ બહાર ફ્લેટનું તાળું ખોલીને અંદર પ્રવેશે છે, તો તે કાયદાની બિલકુલ વિરુદ્ધ છે. કાયદા મુજબ, ભાડૂઆતની પ્રાઇવસી (ગોપનીયતા) એ તેનો અધિકાર છે. મકાનમાલિકે ઘરના ચેકિંગ અથવા રિપેરિંગ કામ માટે આવતા પહેલાં ઓછામાં ઓછા 24 કલાક અગાઉ ભાડૂઆતને જાણ કરવી જરૂરી છે.

આ પણ વાંચોઃ ભાડુઆતોની તરફેણમાં હાઈકોર્ટનો મોટો ચુકાદો, મકાન માલિકોને લાગશે મોટો ઝાટકો

4. સિક્યોરિટી ડિપોઝિટની લિમિટ

ઘર ખાલી કરતી વખતે સિક્યોરિટી ડિપોઝિટના પૈસા પાછા આપવા બાબતે મોટાભાગે માથાકૂટ થતી હોય છે. નિયમ મુજબ, મકાનમાલિક રહેણાંક મકાન માટે એડવાન્સ કે સિક્યોરિટી ડિપોઝિટ તરીકે વધુમાં વધુ 2 મહિનાનું ભાડું જ લઈ શકે છે. ઉપરાંત, જ્યારે તમે ઘર ખાલી કરો છો ત્યારે કોઈપણ ગેરવાજબી કાપ મૂક્યા વિના આ રકમ તરત જ પરત કરવી ફરજિયાત છે.

5. વીજળી અને પાણીનું કનેક્શન કાપી શકાય નહીં

આજકાલ એવું જોવા મળે છે કે જો કોઈ નાનો વિવાદ થાય અથવા ભાડું ચૂકવવામાં મોડું થાય, તો મકાનમાલિક તરત જ વીજળી કે પાણીનું કનેક્શન કાપી નાખવાની ધમકી આપે છે. નિષ્ણાતોના મતે, મકાનમાલિકને આવું કરવાની સખત મનાઈ છે. જો તેઓ મૂળભૂત સુવિધાઓ જેવી કે વીજળી અને પાણીનો પુરવઠો બંધ કરે છે, તો ભાડૂઆતને સીધા જ રેન્ટ ઓથોરિટી કે કોર્ટમાં જવાનો સંપૂર્ણ અધિકાર છે. આ માટે મકાનમાલિકને મોટો દંડ પણ ફટકારવામાં આવી શકે છે.

આ પણ વાંચોઃ ભાડાના મકાનમાં નુકસાન થાય તો ખર્ચ કોણ ભોગવશે? મકાનમાલિક કે ભાડૂઆત? જાણો કાયદાકીય નિયમો