શોધખોળ કરો

જગદીપ ધનખડના રાજીનામા બાદ કોણ બનશે આગામી ઉપરાષ્ટ્રપતિ? આ છે ચૂંટણીની સંપૂર્ણ પ્રક્રિયા

ઉપરાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણીમાં ફક્ત લોકસભા અને રાજ્યસભાના સાંસદો જ ભાગ લે છે. આ ચૂંટણીમાં નામાંકિત સભ્યો પણ ભાગ લે છે

ઉપરાષ્ટ્રપતિ જગદીપ ધનખડે સોમવારે મોડી સાંજે સ્વાસ્થ્યના કારણોસર પોતાના પદ પરથી રાજીનામું આપી દીધું છે. ધનખડનું રાજીનામું એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે સંસદનું ચોમાસુ સત્ર હમણાં જ શરૂ થયું છે. આવી સ્થિતિમાં ઉપરાષ્ટ્રપતિની પસંદગી કેવી રીતે થાય છે તે જાણવું હવે મહત્વપૂર્ણ છે. ભારતમાં ઉપરાષ્ટ્રપતિ રાજ્યસભાના અધ્યક્ષ પણ હોય છે. જો કોઈ કારણોસર રાષ્ટ્રપતિનું પદ ખાલી હોય તો ઉપરાષ્ટ્રપતિ પણ તેની જવાબદારી સંભાળે છે.

ઉપરાષ્ટ્રપતિની પસંદગી આ રીતે થાય છે

ઉપરાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણીમાં ફક્ત લોકસભા અને રાજ્યસભાના સાંસદો જ ભાગ લે છે. આ ચૂંટણીમાં નામાંકિત સભ્યો પણ ભાગ લે છે. જ્યારે રાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણીમાં લોકસભાના સાંસદો અને તમામ રાજ્ય વિધાનસભાના ધારાસભ્યો મતદાન કરે છે.

ઉપરાષ્ટ્રપતિ બનવા માટે શું લાયકાત હોવી જોઈએ

ઉપરાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણી લડવા માટે ભારતનો નાગરિક હોવો જરૂરી છે. તેમની ઉંમર 35 વર્ષથી વધુ હોવી જોઈએ અને તેમણે રાજ્યસભાના સભ્ય તરીકે ચૂંટાઈ આવવા માટે તમામ લાયકાત પૂર્ણ કરવી જોઈએ. ઉપરાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણી લડી રહેલા ઉમેદવારે પણ 15,000 રૂપિયા જમા કરાવવા પડે છે. આ રકમ સિક્યોરિટી ડિપોઝિટ જેવી છે. જો કોઈ ચૂંટણી હારી જાય અથવા 1/6 મત ન મળે તો આ રકમ જમા કરાવવામાં આવે છે.

ઉપરાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણીમાં મતદાન કેવી રીતે થાય છે?

- બંને ગૃહોના સાંસદો ઉપરાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણીમાં ભાગ લે છે. રાજ્યસભાના 245 સાંસદો અને લોકસભાના 543 સાંસદો તેમાં ભાગ લે છે. રાજ્યસભાના સભ્યોમાં 12 નામાંકિત સાંસદોનો પણ સમાવેશ થાય છે.

- ઉપરાષ્ટ્રપતિ ચૂંટણી પ્રમાણસર પ્રતિનિધિત્વ પ્રણાલી દ્વારા ચૂંટાય છે. આમાં મતદાન એક ખાસ રીતે થાય છે, જેને સિંગલ ટ્રાન્સફરેબલ વોટ સિસ્ટમ કહેવામાં આવે છે.

- મતદાન દરમિયાન મતદાતાએ ફક્ત એક જ મત આપવાનો હોય છે પરંતુ તેણે તેની પસંદગીના આધારે પ્રાથમિકતા નક્કી કરવાની હોય છે. બેલેટ પેપર પર મતદાતાએ પ્રથમ પસંદગીને 1 બીજાને 2 આ રીતે પ્રાથમિકતા આપવાની હોય છે.

- આ રીતે સમજો કે જો A, B અને C ઉપરાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણી લડી રહ્યા હોય તો મતદાતાએ દરેક નામની આગળ પોતાની પહેલી પસંદગીનો ઉલ્લેખ કરવો પડશે. ઉદાહરણ તરીકે મતદાતાએ A ની આગળ 1, B ની આગળ 2 અને C ની આગળ 3 લખવાનું રહેશે.

મતોની ગણતરી કેવી રીતે થાય છે?

- ઉપરાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણી માટે એક ક્વોટા નક્કી કરવામાં આવે છે. મતદાન કરનારા સભ્યોની સંખ્યાને બે વડે ભાગવામાં આવે છે અને પછી તેમાં 1 ઉમેરવામાં આવે છે. ધારો કે ચૂંટણીમાં 787 સભ્યોએ મતદાન કર્યું, પછી તેને 2 વડે ભાગવાથી 393.50 મળે છે. આમાં 0.50 ગણાતું નથી તેથી આ સંખ્યા 393 થાય છે. હવે તેમાં 1 ઉમેરવાથી 394 મળે છે. ચૂંટણી જીતવા માટે 394 મત મેળવવા જરૂરી છે.

- મતદાન પૂર્ણ થયા પછી પ્રથમ રાઉન્ડની ગણતરી કરવામાં આવે છે. આમાં સૌ પ્રથમ એ જોવામાં આવે છે કે બધા ઉમેદવારોને કેટલા પ્રથમ પ્રાથમિકતા મત મળ્યા છે. જો પ્રથમ મતગણતરીમાં જ કોઈ ઉમેદવારને જરૂરી ક્વોટા જેટલા અથવા તેનાથી વધુ મત મળે તો તેને વિજેતા જાહેર કરવામાં આવે છે.

- જો આ શક્ય ન હોય તો ફરીથી ગણતરી કરવામાં આવે છે. આ વખતે જે ઉમેદવારને સૌથી ઓછા મત મળ્યા છે તેને બહાર કરવામાં આવે છે. પરંતુ પ્રથમ અગ્રતા દ્વારા તેને આપવામાં આવેલા મતોની તપાસ કરવામાં આવે છે કે કોને બીજી અગ્રતા આપવામાં આવી છે. પછી આ અગ્રતા મતો બીજા ઉમેદવારને ટ્રાન્સફર કરવામાં આવે છે.

- આ બધા મતો ઉમેર્યા પછી જો કોઈ ઉમેદવારને જરૂરી ક્વોટા અથવા વધુ મત મળે છે તો તેને વિજેતા જાહેર કરવામાં આવે છે. પરંતુ જો બીજા રાઉન્ડમાં પણ કોઈ વિજેતા ન બને તો તે જ પ્રક્રિયા ફરીથી પુનરાવર્તિત થાય છે. આ પ્રક્રિયા એક ઉમેદવાર જીતે ત્યાં સુધી ચાલુ રહે છે.

ટોપ સ્ટોરી

નીતિશ કુમારે પટના એરપોર્ટ પર PM મોદીનું કર્યું સ્વાગત, 'કેબલ બ્રિજ'નું ઉદ્ઘાટન
નીતિશ કુમારે પટના એરપોર્ટ પર PM મોદીનું કર્યું સ્વાગત, 'કેબલ બ્રિજ'નું ઉદ્ઘાટન
Accident: પૂર્વાંચલ એક્સપ્રેસ હાઇવે પર ગમખ્વાર અકસ્માત, ટ્રક પાછળ એમ્બ્યુલન્સ ઘૂસી જતાં 5નાં મૃત્યુ
Accident: પૂર્વાંચલ એક્સપ્રેસ હાઇવે પર ગમખ્વાર અકસ્માત, ટ્રક પાછળ એમ્બ્યુલન્સ ઘૂસી જતાં 5નાં મૃત્યુ
Weather: અકવાન વાવાઝોડાને લઇને દેશના આ રાજ્યોમાં ભારે વરસાદનું એલર્ટ
Weather: અકવાન વાવાઝોડાને લઇને દેશના આ રાજ્યોમાં ભારે વરસાદનું એલર્ટ
Trending Video: લડતા-લડતા આવ્યા બે સાંઢ અને કરી દીધો કાંડ, ક્ષણભરમાં જ ચકનાચૂર થઇ ગઇ KWID
Trending Video: લડતા-લડતા આવ્યા બે સાંઢ અને કરી દીધો કાંડ, ક્ષણભરમાં જ ચકનાચૂર થઇ ગઇ KWID

વિડિઓઝ

Hun To Bolish : હું તો બોલીશ : પોલીસે શરૂ કર્યા ભડાકા
Paresh Dhanani Statement : પરેશ ધાનાણીનો મોટો નિર્ણય! 2027ની ચૂંટણી નહીં લડવાનો કર્યો સંકલ્પ
Prashant Korat: કોળી સમાજની CM પદની માગ પર ભાજપની પ્રથમ પ્રતિક્રિયા, પ્રશાંત કોરાટે શું કહ્યું?
Paresh Dhanani: કોંગ્રેસમાં પાટીદારોના સ્થાનને લઈ પૂર્વ નેતા વિપક્ષ ધાનાણીનો ઘટસ્ફોટ
Hun To Bolish : હું તો બોલીશ : બસ આટલું જ બાકી હતું

ફોટો ગેલેરી

પર્સનલ કોર્નર

ટોપ આર્ટિકલ્સ
ટોપ રીલ્સ
'ચૂંટણી લડીશ નહીં, લડાવીશ' -2027માં વિધાનસભા ચૂંટણી માટે પરેશ ધાનાણીનો મોટો સંકલ્પ
'ચૂંટણી લડીશ નહીં, લડાવીશ' -2027માં વિધાનસભા ચૂંટણી માટે પરેશ ધાનાણીનો મોટો સંકલ્પ
Idar: ઈડરની PTC કૉલેજમાં ઘોર બેદરકારી, પાણીની ટાંકીમાં મૃત શ્વાન મળતા ખળભળાટ, 30થી વધુ વિદ્યાર્થિનીઓ હૉસ્પિટલ ખસેડાઈ
Idar: ઈડરની PTC કૉલેજમાં ઘોર બેદરકારી, પાણીની ટાંકીમાં મૃત શ્વાન મળતા ખળભળાટ, 30થી વધુ વિદ્યાર્થિનીઓ હૉસ્પિટલ ખસેડાઈ
Dwarka Mandir: દ્વારકા જગત મંદિરમાં મંજૂરી વિના ફોટોગ્રાફી પર રોક, ભોગ-મનોરથ-ધજાજી ઉત્સવની ફોટોગ્રાફી માટે 2500 ફી
Dwarka Mandir: દ્વારકા જગત મંદિરમાં મંજૂરી વિના ફોટોગ્રાફી પર રોક, ભોગ-મનોરથ-ધજાજી ઉત્સવની ફોટોગ્રાફી માટે 2500 ફી
Cold Wave: રાજ્યમાં ઠંડીનો ચમકારો, 11.4 ડિગ્રી સાથે અમરેલી સૌથી ઠંડુ, નલિયામાં 11.8 ડિગ્રી તાપમાન
Cold Wave: રાજ્યમાં ઠંડીનો ચમકારો, 11.4 ડિગ્રી સાથે અમરેલી સૌથી ઠંડુ, નલિયામાં 11.8 ડિગ્રી તાપમાન
Surat: સુરતમાં 6 કિમી ખાડી પહોળી કરવાનું અભિયાન શરૂ, 2.45 લાખ ઘનમીટર માટી બહાર કઢાઈ
Surat: સુરતમાં 6 કિમી ખાડી પહોળી કરવાનું અભિયાન શરૂ, 2.45 લાખ ઘનમીટર માટી બહાર કઢાઈ
Ahmedabad: અમદાવાદમાં 'નૉ ડ્રગ્સ' મેગા ડ્રાઈવ, એક જ રાતમાં પોલીસે ગાંજાની હેરાફેરી કરતા ત્રણને દબોચ્યા
Ahmedabad: અમદાવાદમાં 'નૉ ડ્રગ્સ' મેગા ડ્રાઈવ, એક જ રાતમાં પોલીસે ગાંજાની હેરાફેરી કરતા ત્રણને દબોચ્યા
નીતિશ કુમારે પટના એરપોર્ટ પર PM મોદીનું કર્યું સ્વાગત, 'કેબલ બ્રિજ'નું ઉદ્ઘાટન
નીતિશ કુમારે પટના એરપોર્ટ પર PM મોદીનું કર્યું સ્વાગત, 'કેબલ બ્રિજ'નું ઉદ્ઘાટન
એનાલોગ પનીર પર પ્રતિબંધ તો ફ્રોઝન ડેઝર્ટ પર કેમ નહીં? MLA કુમાર કાનાણીએ ઉઠાવ્યો સવાલ
એનાલોગ પનીર પર પ્રતિબંધ તો ફ્રોઝન ડેઝર્ટ પર કેમ નહીં? MLA કુમાર કાનાણીએ ઉઠાવ્યો સવાલ
Embed widget