રેશન કાર્ડ ઈ કેવાયસી: તમારું મફત અનાજ બંધ ન થાય તે માટે મોબાઈલથી જ કરો આ સરળ પ્રક્રિયા

તમારું સરકારી અનાજ બંધ થતાં બચાવો! જાણો ઘરે બેઠા મોબાઈલ ફોનથી રેશન કાર્ડની ઓળખ ચકાસણી કેવી રીતે કરવી અને ઓફલાઈન પ્રક્રિયા શું છે.

સમગ્ર ભારત અને ખાસ કરીને ગુજરાત રાજ્યમાં સરકાર દ્વારા રેશન કાર્ડ ધારકો માટે એક અત્યંત મહત્વનો નિયમ ફરજિયાત બનાવવામાં આવ્યો છે. બોગસ અને નકલી કાર્ડ ધારકોને સિસ્ટમમાંથી દૂર કરી સાચા જરૂરિયાતમંદ પરિવારોને વિનામૂલ્યે અનાજ મળતું રહે તેવો આ પ્રક્રિયાનો મુખ્ય હેતુ છે. સરકારે તમામ ગ્રાહકોને પોતાની ઓળખની ચકાસણી એટલે કે ઈ કેવાયસી (E KYC) તાત્કાલિક ધોરણે પૂર્ણ કરવા સ્પષ્ટ આદેશ આપ્યો છે. જો તમે આ પ્રક્રિયા સમયસર પૂર્ણ નહીં કરો, તો આવતા મહિનાથી મળતું સરકારી ઘઉં અને ચોખાનું વિતરણ કાયમ માટે બંધ થઈ શકે છે.

દેશમાં લાખો ગરીબ પરિવારો સસ્તા અનાજની દુકાનો પર નિર્ભર છે, પરંતુ છેલ્લા કેટલાક સમયથી મૃત્યુ પામેલા કે સ્થળાંતર કરી ગયેલા લોકોના નામે ખોટી રીતે અનાજ ઉપાડવાની ફરિયાદો મળી હતી. આ ગેરરીતિ અટકાવવા અને સરકારી ડેટાને સચોટ રાખવા માટે હવે દરેક કાર્ડ ધારકે દર 5 વર્ષે એકવાર પોતાની ઓળખની સત્તાવાર નોંધણી કરાવવી ફરજિયાત છે. જે પરિવારોએ અગાઉ આ કામ કરાવ્યું હતું, તેમણે પણ ફરીથી આ પ્રક્રિયા કરવી પડશે જેથી ભવિષ્યમાં અનાજ મેળવવામાં કોઈ ટેકનિકલ અડચણ ઊભી ન થાય.

હવે રેશન કાર્ડ ધારકોએ સરકારી કચેરીઓના ધક્કા ખાવાની કે લાંબી લાઈનોમાં ઊભા રહેવાની જરૂર નથી. તમે તમારા સ્માર્ટફોન દ્વારા જ ગણતરીની મિનિટોમાં આ કામ પૂરું કરી શકો છો. સૌથી પહેલા તમારા મોબાઈલમાં સરકારની 'Mera KYC' અને 'Aadhaar FaceRD' એપ ઇન્સ્ટોલ કરો. આ સુવિધામાં તમારું રાજ્ય, જિલ્લો અને 12 આંકડાનો આધાર નંબર દાખલ કરી સિક્યોરિટી કેપ્ચા કોડ ભરો. ત્યારબાદ તમારા રજિસ્ટર્ડ મોબાઈલ નંબર પર 1 વખત ઉપયોગમાં લેવાતો OTP આવશે, જે સબમિટ કરીને આગળ વધો.

OTP દાખલ કર્યા પછી સ્ક્રીન પર તમારી વિગતો દેખાશે, જ્યાં 'Face Authentication' નો વિકલ્પ પસંદ કરો. ફોનનો કેમેરા ચાલુ થશે જેમાં તમારે તમારો ચહેરો સ્થિર રાખી આંખો પટપટાવવાની રહેશે. ચહેરાની સફળતાપૂર્વક નોંધણી થયા બાદ 'Submit' બટન પર ક્લિક કરો. આ ટેકનોલોજીથી તમારી ઓળખની ખાતરી સુરક્ષિત રીતે થઈ જશે. આ પ્રક્રિયા માટે કોઈ પણ પ્રકારનો ચાર્જ ચૂકવવાનો રહેતો નથી અને તે સંપૂર્ણપણે પેપરલેસ છે.

ઈ કેવાયસી પ્રક્રિયા પૂર્ણ કર્યા પછી તેની વર્તમાન સ્થિતિ જાણવી પણ એટલી જ જરૂરી છે. આ માટે ફરીથી એપ્લિકેશન ખોલી આધાર નંબર અને OTP દ્વારા લોગિન કરો. જો તમારી વિગતોની બાજુમાં અંગ્રેજીમાં 'Y' (Yes) લખેલું આવે, તો સમજવું કે તમારી ઓળખ ચકાસણી સફળ થઈ ગઈ છે. પરંતુ જો ત્યાં 'N' (No) લખેલું દેખાય, તો તમારી પ્રક્રિયા હજુ અધૂરી છે તેમ માનીને ફરીથી પ્રયાસ કરવો અથવા નજીકના કેન્દ્રની મુલાકાત લેવી.

જો તમે મોબાઈલ કે ઇન્ટરનેટનો ઉપયોગ કરવામાં અસમર્થ હોવ, તો ચિંતા કરવાની જરૂર નથી. તમે તમારા નજીકના 'પંડિત દીનદયાળ ગ્રાહક ભંડાર' (સસ્તા અનાજની દુકાન) અથવા કોમન સર્વિસ સેન્ટર (CSC) પર જઈ શકો છો. ત્યાં તમારે તમારું અસલ આધાર કાર્ડ અને રેશન કાર્ડ બતાવવાનું રહેશે. દુકાનદાર ઈ પોસ (e POS) મશીનમાં તમારા ફિંગરપ્રિન્ટ (અંગૂઠાનું નિશાન) લઈને તમારી ઈ કેવાયસી પ્રક્રિયા વિનામૂલ્યે પૂર્ણ કરી આપશે.