General Knowledge: કેબિનેટ મંત્રી કરતાં કેટલું મોટું છે ડેપ્યૂટી સીએમનું પદ? જાણો કેટલો હોય છે પાવર
General Knowledge: સામાન્ય રીતે, રાજ્ય સરકારો દ્વારા રાજકીય સમીકરણોને સંતુલિત કરવા માટે નાયબ મુખ્યમંત્રીનું પદ બનાવવામાં આવે છે. મુખ્યમંત્રીની નીચે, નાયબ મુખ્યમંત્રીને મહત્વપૂર્ણ મંત્રાલયોનો હવાલો સોંપવામાં આવે છે.
General Knowledge: દિલ્હી વિધાનસભા ચૂંટણીમાં ભારતીય જનતા પાર્ટીની પ્રચંડ જીત બાદ, સરકાર પણ રચાઈ. પહેલી વાર ધારાસભ્ય બનેલા ભાજપ નેતા રેખા ગુપ્તાએ દિલ્હીના ચોથા મહિલા મુખ્યમંત્રી તરીકે શપથ લીધા. તેમની સાથે 6 ધારાસભ્યોએ પણ મંત્રી તરીકે શપથ લીધા, જેમાં સૌથી મોટું નામ પ્રવેશ વર્માનું છે.
પહેલા એવા સમાચાર હતા કે રેખા ગુપ્તાના મંત્રીમંડળમાં પ્રવીણ વર્માને ડેપ્યુટી સીએમ બનાવવામાં આવી શકે છે. જોકે, આવું કંઈ થયું નહીં અને પ્રવેશ વર્માએ કેબિનેટ મંત્રી તરીકે શપથ લીધા. હવે પ્રશ્ન એ છે કે, કેબિનેટ મંત્રી કરતાં નાયબ મુખ્યમંત્રીનું પદ કેટલું મોટું છે? તેનો પાવર શું હોય છે? તે જ સમયે, શું નાયબ મુખ્યમંત્રી દ્વારા લેવામાં આવતા શપથ કેબિનેટ મંત્રી કરતા અલગ હોય છે? આવો જાણીએ...
શું બંધારણમાં નાયબ મુખ્યમંત્રીનો ઉલ્લેખ છે?
ભારતીય બંધારણના અનુચ્છેદ ૧૬૩A મુજબ, રાજ્યપાલને તેમના કાર્યો કરવામાં મદદ કરવા અને સલાહ આપવા માટે મુખ્યમંત્રીના નેતૃત્વમાં એક મંત્રી પરિષદ હશે. તે જ સમયે, મંત્રી પરિષદની રચના સંબંધિત નિયમોનો ઉલ્લેખ કલમ ૧૬૪ માં કરવામાં આવ્યો છે. આમાં ક્યાંય ડેપ્યુટી સીએમ પદનો ઉલ્લેખ નથી. બંધારણના આ બંને કલમોમાં જણાવાયું છે કે મુખ્યમંત્રીની નિમણૂક રાજ્યપાલ દ્વારા કરવામાં આવશે, જ્યારે મંત્રીઓની નિમણૂક રાજ્યપાલ દ્વારા મુખ્યમંત્રીની સલાહથી કરવામાં આવશે. એટલે કે, લેખમાં ક્યાંય ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો નથી કે રાજ્યમાં મુખ્યમંત્રી પદની નીચે નાયબ મુખ્યમંત્રીની પણ નિમણૂક કરવામાં આવશે.
તો ડેપ્યુટી સીએમ કેવી રીતે બને છે?
કોઈપણ રાજ્યમાં નાયબ મુખ્યમંત્રીની નિમણૂક માટે બંધારણમાં કોઈ નિયમ નથી. આવી સ્થિતિમાં, તેમની નિમણૂક પ્રતીકાત્મક છે. સામાન્ય રીતે, રાજ્ય સરકારો દ્વારા રાજકીય સમીકરણોને સંતુલિત કરવા માટે નાયબ મુખ્યમંત્રીનું પદ બનાવવામાં આવે છે. મુખ્યમંત્રીની નીચે, નાયબ મુખ્યમંત્રીને મહત્વપૂર્ણ મંત્રાલયોનો હવાલો સોંપવામાં આવે છે. એક રીતે કહી શકાય કે મુખ્યમંત્રી પછી સૌથી વરિષ્ઠ ધારાસભ્યને નાયબ મુખ્યમંત્રી બનાવવામાં આવે છે.
શું નાયબ મુખ્યમંત્રીની સત્તાઓ અલગ અલગ હોય છે?
નાયબ મુખ્યમંત્રીના પગાર, ભથ્થાં અને સત્તાઓની વાત કરીએ તો, તે કેબિનેટ મંત્રી જેટલા જ છે. નાયબ મુખ્યમંત્રી તેમના વિભાગના વહીવટી કાર્ય માટે જવાબદાર છે; તેમની પાસે મુખ્યમંત્રી જેવી ચોક્કસ સત્તાઓ નથી. નાયબ મુખ્યમંત્રી પણ સામાન્ય મંત્રીની જેમ શપથ લે છે, તેમને અલગથી નાયબ મુખ્યમંત્રી પદના શપથ લેવડાવવામાં આવતા નથી.
આ પણ વાંચો....
શીશમહેલનું ભાવિ શું હશે? દિલ્હીના મુખ્યમંત્રી રેખા ગુપ્તાની જાહેરાતથી ખળભળાટ
ટોપ સ્ટોરી
ટ્રેન્ડિંગ સમાચાર
