Republic Day Parade: ગણતંત્ર દિવસની પરેડમાં જોવા મળશે 'પ્રલય' અને 'નાગ' મિસાઇલ, જાણો કેમ છે ખાસ?

Republic Day parade: મિસાઇલ ‘પ્રલય’ પહેલી વાર પ્રજાસત્તાક દિવસની પરેડમાં જોવા મળશે

ફાઇલ તસવીર

Republic Day parade: પ્રજાસત્તાક દિવસની પરેડમાં ટેક્ટિકલ બેલિસ્ટિક મિસાઇલ ‘પ્રલય’ અને એન્ટી-ટેન્ક ગાઇડેડ મિસાઇલ ‘નાગ’ બંને જોવા મળશે. બંન્ને સ્વદેશી છે અને તેને ભારતીય સૈન્ય માટે ખાસ બનાવવામાં આવી છે. ‘પ્રલય’ પહેલી વાર પ્રજાસત્તાક દિવસની પરેડમાં જોવા મળશે. તે પરંપરાગત તેમજ પરમાણુ શસ્ત્રો લઇ જવામાં સક્ષમ છે.

શોર્ટ રેન્જ બેલિસ્ટિક મિસાઇલ છે ‘પ્રલય’

‘પ્રલય’ મિસાઇલ એક ટૂંકા અંતરની બેલિસ્ટિક મિસાઇલ છે અને તેની ખરીદીને સંરક્ષણ મંત્રાલય દ્વારા પહેલાથી જ મંજૂરી આપવામાં આવી છે. ‘પ્રલય’ ડીઆરડીઓ દ્વારા વિકસાવવામાં આવ્યું છે. આના ઘણા સફળ પરીક્ષણો પણ કરવામાં આવ્યા છે. ‘પ્રલય’ની રેન્જ 150થી 500 કિલોમીટર છે. તેનો ઉપયોગ જમીનથી જમીન પર હુમલા માટે થઈ શકે છે. તેની પેલોડ ક્ષમતા 500 થી 1000 કિલો વિસ્ફોટકો વહન કરવાની છે.

તેની વિશેષતા શું છે?

પ્રલય લોન્ચ કર્યા પછી જો જરૂરી હોય તો તેની દિશા હવામાં જ બદલી શકાય છે. આ સાથે આ મિસાઇલ દુશ્મનની એર ડિફેન્સ સિસ્ટમને પણ પડકાર આપી શકે છે. તેની ગતિ લગભગ 1 થી 1.6 મેક છે. આ મિસાઇલનું વજન 5 ટન છે. તે પરંપરાગત તેમજ પરમાણુ શસ્ત્રો વહન કરવામાં સક્ષમ છે. પ્રલયનું પહેલું પરીક્ષણ ડિસેમ્બર 2021માં કરવામાં આવ્યું હતું, જ્યારે પૂર્વી લદ્દાખમાં ભારત અને ચીન વચ્ચે તણાવ ચરમસીમાએ હતો. બીજા દિવસે પણ બીજું પરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું હતું. ત્રીજું પરીક્ષણ 2023માં હાથ ધરવામાં આવશે. આ મિસાઇલે દરેક પરીક્ષણમાં સફળતા મેળવી હતી.

443 નાગ મિસાઇલો ખરીદવામાં આવશે

પ્રજાસત્તાક દિવસની પરેડમાં કર્તવ્ય પથ પર સ્વદેશી એન્ટિ-ટેન્ક ગાઇડેડ મિસાઇલ ‘નાગ’ પણ જોવા મળશે. ‘નાગ’ને તેના ડેવલપમેન્ટ ફેસ દરમિયાન DRDO દ્વારા પ્રદર્શિત કરવામાં આવ્યું હતું. હવે, ભારતીય સેનામાં જોડાતા પહેલા મિસાઇલ નાગ ફરીથી કર્તવ્ય પથ પર જોવા મળશે. આ મિસાઈલ BMP-2 કેરિયર પર સ્થાપિત કરવામાં આવી છે. તેને NAMICA એટલે કે નાગ મિસાઇલ કેરિયર નામ આપવામાં આવ્યું છે. એક વાહક જહાજ 6 નાગ મિસાઇલોથી સજ્જ છે. તે કોઈપણ ગતિશીલ લક્ષ્ય પર સચોટ પ્રહાર કરી શકે છે. નાગ મિસાઇલ ચારથી પાંચ કિલોમીટરના અંતરે કોઈપણ ટેન્કને નષ્ટ કરી શકે છે. સંરક્ષણ મંત્રાલયની સંરક્ષણ સંપાદન પરિષદ (DAC) એ 13 નામિકા કેરિયર્સ અને 443 નાગ મિસાઇલોની ખરીદીને મંજૂરી આપી છે. ભારતીય સેનાને તે ટૂંક સમયમાં મળશે.

સંરક્ષણ ક્ષેત્રમાં સ્વદેશી ઉદ્યોગને સતત પ્રોત્સાહન આપવામાં આવી રહ્યું છે. ભારતીય સેના પાસે હાલમાં જે બે એન્ટી-ટેન્ક ગાઇડેડ મિસાઇલો છે, તેમાંથી એક મિલન છે. મિલન-2T ની રેન્જ 4 કિલોમીટર છે. તે એક ફ્રેન્ચ એન્ટી-ટેન્ક ગાઇડેડ મિસાઇલ છે. બીજી કાંકુર છે તેની રેન્જ પણ 4 કિલોમીટર છે. આ બંને એન્ટી-ટેન્ક ગાઇડેડ મિસાઇલો (ATGM) ભારત ડાયનેમિક્સ લિમિટેડ (BDL) દ્વારા લાયસન્સ ઉત્પાદન હેઠળ સ્વદેશી રીતે બનાવવામાં આવી રહી છે. ડીઆરડીઓ દ્વારા વિકસાવવામાં આવેલ સ્વદેશી નાગનું ઉત્પાદન પણ બીડીએલ દ્વારા કરવામાં આવી રહ્યું છે. તેના વિકાસમાં 20 વર્ષ લાગ્યા અને તે 90 ટકા ચોકસાઈ સાથે પ્રહાર કરી શકે છે.