RBI Old Note Exchange: શું તમારી પાસે હજુ પણ છે 500 અને 1000 ની જૂની નોટો? RBI એ બદલવા અંગે કરી મોટી સ્પષ્ટતા
RBI old notes exchange: દિલ્હીમાં 3.5 કરોડની જૂની નોટો સાથે ઠગબાજો ઝડપાયા, સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ મેસેજથી સાવધાન, જાણો શું છે સરકારનો અંતિમ નિર્ણય.
RBI old notes exchange: વર્ષ 2016 માં થયેલી ઐતિહાસિક નોટબંધી બાદ હજુ પણ ઘણા લોકોના મનમાં પ્રશ્ન છે કે શું રદ થયેલી 500 અને 1000 રૂપિયાની જૂની નોટો રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) દ્વારા બદલી આપવામાં આવે છે? તાજેતરમાં દિલ્હી પોલીસ દ્વારા એક મોટા કૌભાંડનો પર્દાફાશ કરવામાં આવ્યો છે, જેમાં ઠગબાજો જૂની નોટો બદલી આપવાના બહાને લોકો સાથે છેતરપિંડી કરતા હતા. આ ઘટના બાદ ફરીથી અફવાઓનું બજાર ગરમ થયું છે. જો તમે પણ આવી કોઈ આશા રાખીને બેઠા હોવ કે તમારી પાસે રહેલી જૂની કરન્સી બદલાઈ જશે, તો આ લેખ તમારા માટે લાલબત્તી સમાન સાબિત થશે.
નોટબંધીના વર્ષો પછી પણ જૂની નોટોને લઈને ચર્ચાઓ અટકવાનું નામ નથી લઈ રહી. તાજેતરમાં દિલ્હી પોલીસે એક દરોડા દરમિયાન આશરે 3.5 કરોડ રૂપિયાની કિંમતની જૂની નોટો જપ્ત કરી હતી. તપાસમાં ચોંકાવનારો ખુલાસો થયો કે અમુક ભેજાબાજ તત્વો ભોળા લોકોને એવું કહીને છેતરતા હતા કે રિઝર્વ બેંક હજુ પણ જૂની નોટો સ્વીકારી રહી છે. આ કિસ્સા બાદ સામાન્ય જનતામાં ફરીથી ગેરસમજ ઉભી થઈ છે કે શું ખરેખર RBI એ કોઈ પાછલા બારણે નોટ બદલવાની સુવિધા શરૂ રાખી છે કે કેમ? સોશિયલ મીડિયા પર ફરતા મેસેજ આ આગમાં ઘી હોમવાનું કામ કરી રહ્યા છે.
આ તમામ અટકળો વચ્ચે ભારતીય રિઝર્વ બેંકે (RBI) સ્થિતિ સંપૂર્ણપણે સ્પષ્ટ કરી દીધી છે. RBI ના જણાવ્યા અનુસાર, 500 અને 1000 રૂપિયાની જૂની નોટો બદલવાનો પ્રશ્ન જ ઉપસ્થિત થતો નથી. આ નોટો નવેમ્બર 2016 માં કાયદેસરના ચલણમાંથી રદ કરવામાં આવી હતી. તે સમયે સરકાર દ્વારા નાગરિકોને નોટો જમા કરાવવા અને બદલવા માટે પૂરતો સમય આપવામાં આવ્યો હતો. તે ડેડલાઈન પૂરી થયા બાદ, હવે આ નોટો માત્ર કાગળના ટુકડા સમાન છે અને તેને બદલવાની કોઈ પણ કાયદાકીય જોગવાઈ અત્યારે અમલમાં નથી.
નોટબંધી બાદ સરકારે કરન્સી સિસ્ટમમાં મોટા ફેરફારો કર્યા હતા. 500 રૂપિયાની નવી ડિઝાઈનવાળી નોટ ચલણમાં મૂકવામાં આવી હતી, જ્યારે 1000 રૂપિયાની નોટને કાયમી ધોરણે બંધ કરી દેવામાં આવી છે. અત્યારના સંજોગોમાં, RBI કે કોઈ પણ બેંક જૂની નોટો સ્વીકારતી નથી. જો કોઈ એજન્ટ કે વ્યક્તિ તમને કમિશન લઈને જૂની નોટો બદલી આપવાનો દાવો કરે, તો સમજી લેવું કે તે તમારી સાથે છેતરપિંડી કરી રહ્યો છે. આવા તત્વોથી સાવધ રહેવું અત્યંત જરૂરી છે.
સોશિયલ મીડિયા પર અવારનવાર એવા મેસેજ વાયરલ થતા હોય છે જેમાં દાવો કરવામાં આવે છે કે વિદેશી નાગરિકો માટે અથવા ખાસ શરતો સાથે RBI એ વિન્ડો ખોલી છે. આવા વાયરલ સમાચારોની ગંભીરતાને ધ્યાનમાં લઈને કેન્દ્ર સરકારની ફેક્ટ ચેક એજન્સી 'PIB ફેક્ટ ચેક' (Press Information Bureau) એ પણ તપાસ હાથ ધરી હતી. PIB એ સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જાહેર કર્યું છે કે નોટો બદલવા અંગેનો આવો કોઈ પણ નવો પરિપત્ર કે નિયમ બહાર પાડવામાં આવ્યો નથી. સોશિયલ મીડિયાના દાવાઓ પાયાવિહોણા અને ખોટા છે.
આમ, નાગરિકોએ સમજવાની જરૂર છે કે જૂની નોટો હવે કોઈપણ રીતે ઉપયોગમાં લઈ શકાશે નહીં. તેનું કોઈ આર્થિક મૂલ્ય રહ્યું નથી. સરકાર અને RBI એ લોકોને અપીલ કરી છે કે વોટ્સએપ યુનિવર્સિટીના જ્ઞાન પર ભરોસો કરવાને બદલે હંમેશા અધિકૃત માહિતી માટે RBI ની સત્તાવાર વેબસાઈટની મુલાકાત લેવી. ખોટી માહિતીના આધારે કોઈને પૈસા આપવા કે જૂની નોટોની લેવડદેવડ કરવી કાયદાકીય રીતે પણ ગુનો બની શકે છે અને તેમાં આર્થિક નુકસાન પણ વેઠવું પડી શકે છે.
ટોપ સ્ટોરી
ટ્રેન્ડિંગ સમાચાર
